'Betrouwbaarheid La Serpe nader uitgediept'

Over de betrouwbaarheid van kroongetuige Peter La Serpe zullen de advocaten van de verdachten zolang het liquidatieproces Passage zal voortduren nooit uitgesproken raken. Dat stelt Mr. Nico Meijering, de raadsman van zowel Ali Akgün als Dino Soerel. Maar de suggestie gedaan door het openbaar ministerie, dat zijn cliënten boos zouden zijn op La Serpe, wil Mr. Meijering op de vierde dag van zijn pleidooi meteen bij de kop nemen. Het is voor zijn cliënten natuurlijk niet niets om ten onrechte beschuldigd te worden van de meest afschuwelijke dingen, maar de verontwaardiging richting La Serpe heeft in de loop van het proces plaatsgemaakt voor veront- waardiging in de richting van het OM.

             Fotobron: I shoot people - Ferry de Kok

Wat volgt is de samenvatting van de verdere inleiding van deel 4 van het pleidooi van Mr. Nico Meijering waarin de raadsman zeer uitgebreid ingaat op vooral de (on)betrouwbaarheid van de Passage-kroongetuige Peter La Serpe. Helaas is het niet mogelijk integraal te publiceren wat is betoogd, echter in de inleidende paragraaf laat Meijering de rechtbank reeds zien wat La Serpe aan uitspraken heeft gedaan die er volgens Meijering zodanig illustratief zijn voor La Serpe dat ze verder geen nadere toelichting behoeven. (zie onder)

De advocaat van La Serpe, Mr. Jan Peter van Schaik, zette donderdag jl. in zijn pleidooi, zie 'Half werk zou niet goed genoeg zijn',  nog uiteen wat nu ook weer de motieven van La Serpe waren om kroongetuige te worden en La Serpe zelf gaf een overzicht van de zaken waarover hij zijn licht zou hebben laten schijnen in de duisternis die vele jaren vooral heerste in de beslotenheid van de Amsterdamse onderwereld, met name als het gaat om de gepleegde liquidaties.

Op die motieven is echter veel af te dingen, volgens Mr. Meijering. En over de betrouwbaarheid van La Serpe's verklaringen is het laatste woord dus nog lang niet gesproken.

Maandag zat Dino Soerel als enige aanwezige verdachte naast zijn raadsman die weer een hele dag nodig zou hebben. En daarmee was de raadsman nog niet aan het einde van zijn pleitnota toe, die grofweg zo'n 360 pagina's besloeg op de 4e dag van zijn gigantische pleidooi.

Mr. Nico Meijering vervolgens: Immers, La Serpe is een man met een zeker psychologisch profiel. Een man die je het vanuit zijn positie – en met dus een dergelijk profiel – in zekere zin niet of nauwelijks kwalijk kunt nemen dat hij gedaan heeft wat hij gedaan heeft.

Een man bij wie de gewetensfunctie niet of nauwelijks functioneert (geen moment spijt/berouw getoond); alles externaliseert ("verkeerde vrienden!") en voor wie de wereld om slechts een iemand draait.

Een man die zijn hele leven nog niet of nauwelijks een gulden of een euro eerlijk heeft verdiend en wiens leven in het teken stond van zware misdrijven plegen en op de zakken van anderen leven.

Een man die van verre zag aankomen dat hij – na de arrestatie van Ros – mogelijk de sigaar zou zijn en vervolgens de spreekwoordelijke eieren voor zijn geld heeft gekozen. Of geld voor zijn windeieren gekozen heeft.

En een man die vervolgens in de omgang met recherche, OM, het GBTeam en het GB-OM weer op dezelfde voet verder is gegaan als zijn voorgaande leven: onder druk zetten; liegen manipuleren, bedriegen en bedreigen.

Mr. Meijering: Dat is La Serpe, en zo is La Serpe ook altijd geweest. La Serpe pakt, hij pakt de ruimte die hij krijgt, hij pakt wat hij pakken kan. En in je leven kun je onder een tram komen of je kunt getroffen worden door een akelige ziekte en zo kan het ook gebeuren dat La Serpe ineens je pad kruist. Op de keeper beschouwd gewoon domme pech.

Veel erger is het dan ook dat het OM met deze man is blijven doorgaan. Ik heb daar op mijn eerste pleitdag al het een en ander over gezegd, evenals ik gezegd heb er wel degelijk iets bij te kunnen voorstellen dat op het eerste gezicht men kan hebben gedacht met een serieuze getuige van doen te hebben. Maar dat eerste gezicht zou toch al snel plaats hebben moeten maken voor een meer realistisch zicht op deze getuige en dan vooral zijn belastende verklaringen.

Een meer realistische kijk op de verklaringen van La Serpe zou op alle mogelijke manieren moeten zijn voortgevloeid zowel uit de verklaringen van La Serpe, als A zijn proceshouding die door de jaren heen een stormachtige ontwikkeling heeft doorgemaakt.

Vooral uit zijn verklaringen hebben we — en dus het OM ook en misschien wel des te meer — onnoemelijk veel kunnen opmaken.

Mr. Meijering: Zo hebben we de vele wisselingen in zijn verklaringen kunnen zien. Wisselingen in al zijn varianten. We hebben kunnen zien dat hij in staat is om te verklaren dat Akgün in Motel Akersloot uitgebreid aan La Serpe verteld zou hebben dat de grote neger vermoord moest worden en waarom. Later blijkt dat in het geheel niet waar te zijn geweest. Maar we hebben ook gezien — en zullen hierna nog zien — dat hij ook bepaalde mensen beschuldigt van betrokkenheid, maar daarna weer verklaart dat dat niet zo is. We hebben gezien clat hij zich bepaalde beschuldigingen ook totaal niet meer kan herinneren en we zagen dat hij zijn beschuldigingen — die hij later weer intrekt — ook heel beeldend kan brengen alsof hij de toehoorder nog eens mee terugneemt in zijn herinneringen. Niet in de laatste plaats waren daar natuurlijk zijn conclusies, logica's en overtuigingen die gebleken door hem zijn omgezet in "feiten" alsof hij die uit eigen waarneming heeft opgedaan.

Maar daar waren natuurlijk ook nog de wisselingen naar aanleiding van harde feiten waarmee La Serpe werd geconfronteerd. Ik zal het daar met name bij bespreking van de zaak Houtman wat betreft de plaats delict over hebben. Wisselend verklaren na vernomen te hebben dat er kogelgaten in de combo zaten tot en met verklaringen over rapen van hulzen. Maar niet alleen over de plaats delict inzake Houtman. Natuurlijk over tal van andere zaken varierend van de .38-special in de zaak Tanta tot en met Birbye in de zaak Imaç

Als we inhoudelijk kijken naar de vijf liquidatiezaken die clienten worden verweten, dan is het waarlijk niet te geloven hoe extreem wisselend hij heeft verklaard.

Ik ergerde mij wel aan het feit dat het OM onze verweren en standpunten ten aanzien van de betrouwbaarheid hebben vertaald tot een standpunt dat La Serpe "een grote leugen" zou hebben verklaard. Die ergernis kwam dan voort uit het feit dat wij dat nooit gesteld hebben — zeker niet daar waar wij altijd betoogd hebben dat La Serpe een man is die zoveel mogelijk probeert aan te haken bij dingen die daadwerkelijk gebeurd zijn. Ik noem maar een dwarsstraat: het cafe-tegenover-het-station-in-Alkmaar-verhaal. Een verhaal waarvan inmiddels mogelijk kan worden vastgesteld dat er inderdaad een ontmoeting in Alkmaar heeft plaatsgevonden met Jesse Remmers, Akgün en Miquel, maar waarvan vooral kan worden vastgesteld dat La Serpe daar niet bij aanwezig is geweest. Wat La Serpe zoveel mogelijk doet is aanhaken bij gebeurtenissen en daar "een heel verhaal van makend zonder horten en stoten" en daarbij zijn verhalen ook nog eens op basis van "logica" doende:

(voorbeeld)
La Serpe:
Dat is prima. Voor mij is het makkelijk.... of makkelijk... Als ik alleen vertel wat ik zeker weet.... Wat ik terug zie.... laat ik het zo zeggen.... Dan wordt de verklaring een hortende stotende verklaring Dat kan niet anders.

Zo gebeurt dat met de meeste dingen denk ik. Met de meeste verklaringen,
Op de een of andere manier ben je geneigd .... Dat weet ik van mijzelf.... Om er een heel verhaal van te maken. Dus als er vragen gesteld worden.... Sommige dingen doe je op logica.

Mr. Meijering: Maar ik moet toch eerlijk gezegd wel erkennen dat al hetgeen La Serpe over clienten heeft gezegd toch heel erg dicht in de buurt komt van "een grote leugen". Niet wat betreft zijn eigen activiteiten om mensen te vermoorden, maar wel als het gaat om clienten. Ik moet het OM toch nageven dat men de verweren en standpunten van de verdediging toch niet zo heel gek heeft samengevat. Want als je alles bij elkaar optelt, komen we behoorlijk in de richting van een grote leugen.

Want weer teruggaande naar de vijf liquidatiezaken, dan kom je toch na analyse tot onthutsende conclusies.

In de zaken Bosnie en Adjoeba meen ik toch – aan de hand van zijn eigen verklaringen - meer dan aannemelijk te hebben gemaakt dat La Serpe client Akgon in het geheel niet ontmoet heeft. Daarmee komen – gelet op wat La Serpe aan die ontmoetingen heeft opgehangen – zijn beschuldigingen in die zaken geheel te vervallen.

En wat de zaken Önder, Houtman en Van der BijI betreft hielden we alleen het Oude Baja/Diemen-verhaal en het Kerst-Ping-verhaal over, maar daar heeft La Serpe – zeker gelet op wat er dadelijk nog over te zeggen is – zwaar wisselend over verklaard.

En dan kom je – wat clienten betreft – dan inderdaad verdacht dicht bij de kwalificatie "een grote leugen".

Maar niet alleen wat betreft clienten. Zie de immers nog na te bespreken voorbeelden uit andere zaken en natuurlijk de plaats delict in de zaak Houtman en de zaak Bethlehem.

Het is daadwerkelijk allemaal te veel om op te noemen.
Ik heb de ambitie gehad in pleidooi wel degelijke alles te gaan benoemen, maar die ambitie heb ik toch moeten laten varen. Dat zou nog een aantal dagen pleiten vergen.

Neem nou ook zijn proceshouding.

Als hij bijvoorbeeld geconfronteerd werd met twee tegenover elkaar staande, maar ook elkaar uitsluitende "waarheden" die uit zijn mond waren opgetekend.

Het gemak waarmee hij dat meende te kunnen wegpoetsen met opmerkingen als "ik heb altijd naar waarheid verklaard — ook toen" of "het geheugen werkt zoals het werkt" of "het geheugen is geen exacte wetenschap" of Ik weet niet wat mijn overwegingen (of "berekeningen") toen waren" of "heb ik dat zo stellig gezegd?" of "Ik kan mij niet voorstellen dat ik dat zo gezegd heb". En uiteraard waren daar zijn "zekerheidjes" en "stelligheidjes" waarmee hij zijn onwaarheden trachtte weg te masseren. Het heeft ook geleid tot typisch Serpiaanse uitspraken die zo op een tegeltje zouden kunnen.

'Ik kan mij niet herinneren dat ik dat zo heb verklaard, maar ik heb toen en nu wel naar waarheid verklaard. Als sprake is van een discrepantie dan is dit in de loop der jaren gebeurd. Ik heb beide keren naar waarheid verklaard'.

De vindplaatsen in het dossier dat de afgelopen vijf jaar is opgebouwd van dergelijke uitspraken zijn niet te tellen en voeren te ver om allemaal in dit pleidooi mee te nemen.

En dat geldt ook al voor de vindplaatsen van uitspraken van La Serpe waaruit blijkt dat zo'n beetje iedereen liegt behalve La Serpe zelf.

Uiteraard hebben de verdachten gelogen.

Maar daarnaast natuurlijk de getuigen F1, F3, Schoofs, De W. en NN-Hollowpoint.

En Peter R. de Vries, Officier De Haas, de TGB-officieren en het TGB-team

La Serpe is natuurlijk door de jaren heen ook steeds gemakkelijker gaan verklaren, zijn onwaarheden gemakkelijker gaan wegwuiven en anderen gaan beschuldigen van leugens etc. Hij pakte de ruimte die hij van het OM kreeg. Ook als hij zich volstrekt ten onrechte beriep op verschoningsrecht.

Misschien heeft het ook te maken gehad met het ontbreken van een daadwerkelijke "natuurlijke vijand". Een gorilla heeft evenmin een natuurlijke vijand (behalve de mens) en kan in beginsel zijn leven lang achterover tegen een boom leunen en bananen eten.

Ik denk dat La Serpe zich ook steeds meer zo is gaan voelen. Zijn "natuurlijke" vijand zou immers het OM moeten zijn. Het OM dat hem als eerste direct zou moeten corrigeren zodra hij de waarheid geweld aan deed of dreigde aan te doen. Zowel wat betreft zijn verplichtingen voortvIoeiende uit Strafvordering als uit de overeenkomst. Of hem als eerste zou hebben moeten wijzen op het ontbreken van verschoningsrecht. We weten dat het nooit gebeurde. La Serpe kon doen en laten wat hij wilde, inclusief het OM zelf beschuldigen. Veel meer dan een ontkenning van laatstgenoemde beschuldigingen hebben we van het OM eigenlijk niet gezien.

En sterker nog: in plaats van dat La Serpe natuurlijke tegenstand kreeg, kreeg hij kennelijk juist coaching. We hebben immers gezien dat La Serpe heeft laten weten dat hij het eerste jaar bezoek kreeg van Henk, Karel en Van Brenk en zij dan de getuigenverklaringen bij de RC doorspraken, hoe het ging, wat te verwachten en "hoe te reageren op aanvallen van de verdediging". Zulks gebeurde ook nog in de Bunker voor en na RCverhoren wat er komen ging, wat er langs was gekomen, wat te verwachten, "hoe te antwoorden als ik het moeilijk kreeg of wat wel te benoemen en wat niet".

Zo'n getuige gaat dan natuurlijk steeds lekkerder in zijn vel zitten en ziet dat zijn "natuurlijke tegenstander" het wat betreft enige tegenstand volledig laat afweten. Hij kon ongehinderd doorgaan op de wijze waarop hij meende te kunnen verklaren in dit proces. En niet alleen dat. Hij kon steeds hardere verbale klappen uitdelen als het hem maar even niet beviel wat er gebeurde. En uiteraard maakte hij meer en meer gebruik van "verschoningsrecht" zodra hem dat ook maar even te pas kwam.

Geen natuurlijke tegenstander. Een "tegenstander" die hem zelfs zonder rechtelijke uitspraak uiteindelijk voortijdig laat lopen. En mogelijk zit hij nu inderdaad ook tegen een boom achterover geleund bananen te peuzelen....


In de navolgende paragrafen van zijn pleidooi zou Meijering de rest van deze zittingsdag als gezegd de betrouwbaarheid en de bruikbaarheid van de verklaringen van La Serpe nader uitdiepen. De raadsman deed dat met name aan de hand van La Serpe's eigen verklaringen, maar ook aan de hand van harde neutrale feiten en verklaringen van getuigen. Maar ook zou door Meijering nog kort de status van de getuige La Serpe in herinnering geroepen worden. Verder stond Meijering nog stil bij het requisitoir wat betreft de (on)betrouwbaarheid van La Serpe.

Mr. Nico Meijering: Ik wil deze inleiding echter wel afsluiten met enkele uitspraken van La Serpe die zodanig illustratief zijn voor La Serpe dat ze vender geen nadere toelichting behoeven. Het was een niet gemakkelijk te maken keuze uit de grote veelheid van tekenende uitspraken. Ik heb toch een keuze moeten maken en heb gekozen voor een reeks uitspraken die hij kort achter elkaar — eigenlijk in een adem - gedaan heeft en waaruit heel veel te halen is m.b.t. de persoon van La Serpe en de door hem afgelegde verklaringen. lk verwijs voor die reeks naar de zitting van uw rechtbank van 2 februari jl. Ik verzoek u daarbij telkens zelf te bedenken wat zijn uitspraken te betekenen hebben voor • de waarde van zijn van verklaringen; • de wijze waarop hij zijn verklaringen rubriceert; • de verschillende categorieën verklaringen die hij zelf meent te kunnen onderscheiden • wat het betekent voor de persoon La Serpe (hoe hij, zoals hij het zelf noemt: "in elkaar zit"); • de wijze waarop hij antwoordt als getuige meent te kunnen geven; • etc..,

De raadsman van Akgün/Soerel gaf vervolgens een reeks voorbeelden van uitspraken van La Serpe:

Mr. Meijering:
La Serpe: U vraagt mij wie Mieremet dood wilde hebben.

Dat heb ik op dit moment niet paraat. Mijn hele systeem zegt dat ik daar geen antwoord op geef.

U vraagt mij wat ik na het stopzetten van de opnameapparatuur na afloop van kluisverklaring 15 nu heb gezegd wat Holleeder had gezegd op het Gelderlandplein.

Ik blijf bij mijn verklaring.

U zegt mij dat ik daar twee verschillende versies van heb gegeven. U houdt mij voor dat ik eerst heb verklaard: als deze goed gaat heb ik nog een ander voor jullie.

lk heb daar al iets over gezegd op zitting. Ik blijf bij de tweede versie. Ik heb gezegd dot ik me de eerste verklarinq niet kan herinneren. De tweede verklarinq herinner ik mij wel. Die was: Osdorp eerst.

U vraagt mij of ik mij kan herinneren of er ooit tegen mij iets is gezegd in de trant van: "als deze goed gaat krijgen jullie er nog een".

Ik heb al gezegd dat ik mij dat niet kan herinneren.

U houdt mij voor dat in de letterlijke uitwerking van het gesprek van 22 november 2006, p. 5 onderaan, staat dat ik heb bevestigd dat Holleeder had gezegd: "als jullie met deze klaar zijn, heb ik er nog een voor je".

Zoals ik al zei, daar verklaar ik niet over. Ik wil er wel iets over zeggen. Op 22 november 2006 was ik geen verklaring aan het afleggen. Ik herinner mij waar het was. Er stond opnameapparatuur op de schoorsteenmantel. Het zijn gewoon gesprekken die worden gevoerd. En dat wordt allemaal uitgewerkt en hier als verklaringen gepresenteerd, maar het waren geen verklaringen. Wat ik hier voor de rechtbank zeg, is een verklaring, maar dat waren gesprekken. Het is niet zo dat ik afdoe aan wat ik daar heb gezegd, maar de vorm was anders.

Op vragen van de rechtbank verklaart getuige La Serpe, zakelijk weergegeven:

U vraagt mij hoe u die laatste opmerking moet duiden, en wat dat betekent voor het waarheidsgehalte van hetgeen ik op 22 november 2006 heb gezegd.

lk wil niet inhoudelijk over Holleeder praten. Ik kan alleen zeggen dat het een gesprek was, en geen verklaring.

U vraagt mij nogmaals wat dat zegt over het waarheidsgehalte van mijn gesprek met mr. De Haas op 22 november 2006.

lk probeer aan to geven dat de waardering wat anders moet liggen dan bij een formele verklaring. Hoe dan, vraagt u? Ik kan alleen zeggen hoe ik in elkaar zit. In een formele verhoorsetting denk ik na over mijn antwoorden. In een minder formele setting ben ik wat losser in mijn bewoordingen. Op dit moment wordt mijn ontspannen gesprek van toen als een hele formele verklaring neergelegd. Het was ouwe-jongens-krentebrood.

U vaagt mij waar dat ouwe-jongens-krentebroodgehalte iets over zegt, en of dat dan mogelijk over stelligheid, of over waarheidsgehalte gaat.

Het zegt iets over de volledigheid. Als ik iemand iets duidelijk wil maken dan vertel ik het verhaal van A naar B, in een rechte lijn, maar in een ontspannen setting kan het voorkomen dat ik iets zeg waarmee ik aanduid wat het is, maar waarmee ik het verhaal niet vertel. Mr. Meijering houdt mij dingen voor uit dot gesprek, en dan hoot ik gewoon dot ik niet formeel aan het verklaren ben. Het is meer dat ik of en toe een soort hint geef, waardoor mensen begrijpen wat ik bedoel, maar waarmee ik niet het hele verhaal vertel.

U vraagt mij wat ik ten opzichte van dit gesprek nog meer over Mieremet zou hebben gezegd, als het om een formele verklaring zou zijn gegaan.

Dan had ik alles verteld hebben wat ik wist. Op dit moment heb ik niet zoveel paraat over Mieremet. Ik herinner me een idee om een taart met gif bij hem te laten bezorgen, of een vliegtuig met een bom over te sturen. Dat was allemaal speculerenderwijs.

U houdt mij voor dat ik op twee verschillende momenten, in twee vormen (kluisverklaringen 15 op 2 november 2006 en het gesprek met mr. De Haas op 22 november 2006) iets heb gezegd over de ontmoeting met Holleeder op het Gelderlandplein. U zegt mij dat eerder de vraag is gesteld of ik op het verschil wil reageren tussen "Osdorp eerst" en "als deze goed gaat, heb ik er nog een voor jullie".

Op dat moment in mijn traject had ik nog tactische overwegingen. Of ik mij nog kan herinneren dot ik die dingen zo heb gezegd? Nee, maar het wordt mij zo voorgehouden, dus kennelijk heb ik het zo gezegd. ik had in die periode nog tactische overwegingen. Dot komt ook we] een beetje Haar voren in dat stuk.

U vraagt mij of die tactische overwegingen ook maken dat de waarheid wat minder precies wordt weergegeven.

Ik maak andere tactische overwegingen. Als je iemand van de politie wilt laten weten dat je iets kan vertellen, maar je wilt de inhoud niet prijsgeven, dan kun je iets zeggen over de waarde van wat je te zeggen hebt, zonder dat je het dan zelf vertelt.

U vraagt mij of ik Holleeder als worst aan mr. De Haas heb voorgehouden.

Nee, dat moet u iets anders zien. Ik had de angst dat als je zoiets tegen de politie vertelt, die er mee aan de loop gaat. Als je alleen de waarde ervan aangeeft en niet met het volledige verhaal komt, dan kan politie dat niet doen.

U houdt mij voor dat ik kennelijk een verband leg tussen de opmerking van Holleeder "als deze goed gaat heb ik er nog een voorjullie", en Van der Bijl, en vraagt wat er dan voor tactische overweging aan ten grondslag heeft gelegen om het zo te vertellen.

Ik heb al gezegd dat ik me niet kan herinneren dat dat zo is gezegd. Hoe moet ik er dan op reageren?

Ik hoor de jongste rechter vragen of ik nu wel of niet weet of Willem Holleeder achter de liquidaties van Houtman en Van der Bijl zat.

lk verwijs naar mijn eerdere verklaringen. lk heb verklaard dat ik naar het cafe moest waar Holleeder zat, en over het Gelderlandplein. Ik zie niet in wat ik nog meer zou kunnen verklaren.

Ik hoor mr. Meijering vragen of alles wat ik over Holleeder en Soerel heb verklaard, van kluisverklaring 1 tot op heden, de waarheid is geweest.

lk kan die vraag op die manier niet beantwoorden. Ik heb in kluisverklaringen 1 en niet het achterste van mijn tong laten zien. Wat mij betreft is er een onderscheid tussen die kluisverklaringen en de kluisverklaringen 3 t/m 15. Daarnaast is er nog een onderscheid te maken tussen de kluisverklaringen en het gesprek van november 2006. En er is nog een verschil tussen hetgeen ik over Holleeder heb verklaard wat al in het dossier zat en het deel wat in de Holleederweglatingen stond. Als u uw vraag specificeert, kan ik duidelijker zijn. Ik hoor u zeggen dat u het hierbij laat voor wat betreft deze vraag.

U vraagt mij of het felt dat ik niet het achterste van mijn tong liet zien in de eerste gesprekken het ouwe-jongens-krentebroodgehalte nog anders maakte, terwijl toch alles is opgetypt wat er is gezegd.

Ik zat met de CIE aan tafel, en dacht nooit dat die gesprekken Überhaupt in dit proces terecht zouden komen. Dat de CIE dingen opneemt, snap ik nog wel. Ze hebben zo hun eigen methodes. Ik had niet verwacht dat deze gesprekken in dit proces zouden worden gebruikt. Het maakt misschien een klein verschil dater dingen worden opgetypt, maar ik had gewoon niet de indruk dat ik daar een verklaring zat of te leggen. 1k dacht dat ze notities maakten voor intern gebruik.

U houdt mij voor dat bij de rechter-commissaris op 16 maart 2007 onder ede heb verklaard dat ik in de gesprekken die tot mijn kluisverklaringen hebben geleid naar waarheid heb verklaard. U vraagt mij of ik daar nog steeds achter sta.

Ik kan me dat niet meer herinneren maar ik heb altijd naar beste vermogen, mijn eigen belangen in ogenschouw nemend, verklaard. Ik ben namelijk ook verdachte.

*

Tot zover de inleiding van Mr. Nico Meijering op de 4e dag van zijn enorme pleidooi.

Gedurende de dag behandelde de raadsman deze volgende onderwerpen. (paragrafen)

I. Betrouwbaarheid La Serpe nader uitgediept 786

VII.1 Inleidend 786
VII.2 Het requisitoir en de betrouwbaarheid van La Serpe 798
VII.3 Kenmerken (verklaringen van) La Serpe 816
a. Unus testis, kroongetuige, de auditu en gestuurd 817
b. Verklaringen La Serpe onbetrouwbaar 828
-Psychologisch profiel La Serpe 828
-Redenen om kroongetuige to worden 833
-La Serpe niet consistent 834
-Aanwijsbaar niet naar waarheid 868
-La Serpe erkent onwaarheden 870
-La Serpe gelooft in zijn eigen onwaarheden? 895
-Gevolgen weglatingsafspraak 900
-Schakelaanwijzingen onbetrouwbaarheid 946
VII.4 De rol van La Serpe bij liquidatie Bethlehem 948
Inleidend 948
Bethlehem en getuigen in Passage 951
Requisitoir OM 1083
Het bewijs tegen La serpe en weigering vervolging OM 1136
-Bijlagen inzake Bethlehem 1140

Bethlehem
Aan dossier Bethelem besteedde Meijering ruim aandacht. De raadsman vindt het verbijsterend hoe het OM hier mee om is gesprongen tijdens het liquidatieproces en ging uitgebreid in op de proceshoudingen en - handelingen waartegen de vedediging is aangelopen ten behoeve van La Serpe's "waarheid". Hij nam in zijn bespreking van dit dossier alle incidenten mee bij de bespreking van het requisitoir van het OM in de kwestie Bethlehem. Aan bod kwamen onder meer alle getuigen die La Serpe als dader van deze moord aanwijzen, F1, F3, NN1-Hollowpoint, Rob de Wit en Peter 'Peerke' Schoofs.

Volgens Meijering is het niet voor niets dat het OM deze zaak niet heeft willen voegen. In ogen van de verdediging klopt dit voor geen meter als je uitgaat van het gegeven dat het openbaar ministerie waarheidsvinding zou moeten nastreven.

Meijering passerde intussen pagina 1000 van zijn pleidooi en merkte terloop grappend op: Voorzitter, ik had taart moeten meenemen, ik ben op pagina 1000...

De raadsman was nog niet toe aan zijn conclusie, echter het zal lezers duidelijk zijn dat een conclusie zal luiden dat La Serpe niet naar waarheid heeft gesproken over de moord op Gerrie Bethlehem en daar zal de verdediging vooruitlopend op de laatste zitting van dit Passage-seizoen aankomende maandag een conclusie aan verbinden die reeds een aantal malen eerder heeft geklonken in de Bunker-rechtszaal. U mag het zelf zeggen...

Een uurtje later om 17:00 besloot de rechtbank echter te stoppen voor deze dag. Volgende week maandag zal Meijering verdergaan met zijn pleidooi.

Later kom ik uitgebreider terug op hetgeen allemaal is gezegd tijdens het pleidooi op deze zittingsdag.

Dinsdag waren Mrs. Menno van Gaalen en P.J. Silvis in de Bunker om te pleiten namens (respectievelijk) cliënten Nanpaul de B. en Siegfried Saez. Later volgt een verslag.

Donderdag komt Mr. Sander Janssen weer pleiten namens zijn cliënt Jesse Remmers.

Bondtehond

'Half werk zou niet goed genoeg zijn'

De raadsman van kroongetuige Peter La Serpe, Mr. Jan Peter van Schaik, was donderdag in de bunker om zijn pleidooi te houden namens zijn cliënt die alweer een poosje in vrijheid is. La Serpe zelf was niet aanwezig. Sinds hij weet dat er waarschijnlijk informatie is gelekt uit politie en/of justitiekringen, bijvoorbeeld over de dag waarop hij vrij zou komen, voelt La Serpe zich niet veilig, aldus Van Schaik. De raadsman vertelde dat dit pleidooi een vrij kort betoog zou worden. Uiteindelijk duurde het zo'n kleine twee uur.

Mr. Jan Peter van Schaik gaf aan dat hij bij dupliek waarschijnlijk wel een langer pleidooi gaat houden. "Dat zou zomaar kunnen", zei Van Schaik. De reden is omdat het nogal een ongewone situatie is momenteel in het Passageproces. Normaalgesproken komt de advocaat van een kroongetuige zo'n beetje als laatste aan de beurt. Echter nu moeten Mrs. Janssen, Meijering en Silvis nog pleiten aankomende weken en komt Van Schaik dus tussen de andere procespartijen door. Als de raadsman zijn volledige pleidooi nu al zou voordagen, zou hij zijn kruit niet droog houden en de verdediging van de verdachten wellicht (extra) munitie in handen geven om tegen La Serpe te gebruiken, aldus Van Schaik. En dat is dan weer niet in het belang van zijn cliënt. Daar kwam het in iets andere bewoordingen wel ongeveer op neer wat de raadsman van La Serpe zei.

De rechter opende de zitting.
Rechter: Goedemorgen mijnheer van Schaik, dat is lang geleden. Goed u weer te zien. U had uitstel gevraagd om in September te mogen pleiten. Daarvan hebben we gezegd dat u dat nog bij dupliek kunt doen.

Mr. Van Schaik: Goedemorgen Edelachtbare, eindelijk mag ik dan ook wat mag zeggen. En eh..dat doet me wel deugd, moet ik zeggen. En voor ik begin wil ik wat zeggen. De afgelopen dagen heb ik in het proces soms het gevoel gehad dat ik in een soort wedstijd terecht was gekomen van jongetjes die probeerden om zo ver mogelijk te plassen. Om het zo maar eens te zeggen. En dat plassen is nog steeds gaande. Daar bedoel ik overigens niets oneerbiedigs mee hoor, want ik ben wel onder de indruk van de wijze waarop mijn collega's, en dat zal ik straks ook nog wel een paar keer zeggen, dat aanpakken. Maar ik ben nooit iemand geweest die in het openbaar eh...kon plassen, zeker niet ver kon plassen. (gelach in de rechtszaal) Dus ik hou het vandaag kort. Ik hou het kort, onder voorbehoud dat ik daar later bij dupliek eventueel nog op terug kom. Ik vind het niet goed dat ik nu al terug kom op stellingen als het nog niet volledig is afgerond.

Mr. Van Schaik begon vervolgens met zijn pleitnota. Hij leidt in door te zeggen dat hij anders dan in modale zaken, bijna meer genoodzaakt is zich te verweren tegen datgene dat door de raadslieden van de medeverdachten over zijn cliënt naar voren wordt gebracht, dan hetgeen door het OM is gesteld. Daarom heeft Mr. Van Schaik op voorhand aan uw rechtbank voorgelegd de mogelijkheid om bij dupliek hierop eventueel nader in te kunnen gaan, nu na dit pleidooi in andere zaken nog wordt gepleit. Van de zijde van de rechtbank is de raadsman medegedeeld dat hij daartoe volledig in de gelegenheid zal worden gesteld, ook al zou het OM geen gebruik willen maken van zijn repliek.

Wat volgt zijn enkele samengevatte gedeeltes uit het pleidooi van Mr. Jan Peter van Schaik:

Mr. Van Schaik: Cliënt heeft diverse malen in het proces aangegeven, dat hij nooit heeft kunnen inschatten dat dit proces een zo grote omvang zou krijgen en dat er zo intensief en veelvuldig een beroep op hem als getuige zou worden gedaan. Maar dat is het niet alleen. Gelet op de uiterst belastende verklaringen, die cliënt voor zichzelf, maar ook voor medeverdachten, heeft afgelegd, was hij de spreekwoordelijke Kop van Jut. Hij werd beschimpt, uitgemaakt voor koopgetuige en op 9 juni 2012 is hij in de Telegraaf nog gekwalificeerd als rasopportunist. Ten aanzien van dit laatste kan echter de vraag worden gesteld, of niet iedere procesdeelnemer enig opportunisme vreemd is, daar een ieder vecht voor zijn eigen belang, en, om maar de letterlijke betekenis uit Van Dale te gebruiken, iedere procesdeelnemer elke omstandigheid ten voordele van zichzelf zal aanwenden.


In dat licht bezien is het eigenlijk ook niet meer dan logisch, dat cliënt als getuige zo hard is aangepakt. Eigenlijk is het een teken van zwakte, nu medeverdachten zelfvrijwel geen inhoudelijke verklaringen hebben afgelegd, om daarmee de verklaringen van cliënt inhoudelijk te bestrijden. Nee, men heeft hem in zijn persoon willen raken, zijn betrouwbaarheid in het algemeen willen aantasten en hem verdachte willen maken met betrekking tot zaken, waarvoor niemand in dit proces terecht staat.

Ik als verdediger in de strafzaak van mijn cliënt, ben dan ook van mening, dat, bij gebreke van een onderbouwde inhoudelijke betwisting van de verklaringen, zoals afgelegd door mijn cliënt als getuige, de waarde en de houdbaarheid van zijn verklaringen zijn gebleken. Dit is uiteraard ook in het belang van mijn cliënt als verdachte in zijn strafzaak, nu uw rechtbank niet gebonden is aan de strafeis van het OM en met voornoemde omstandigheid rekening kan en ook zal moeten houden bij de straftoemeting.

Het pleidooi van Mr. Van Schaik zag er als volgt uit:

Mr. Van Schaik: Eerst zal ik enkele algemene onderwerpen behandelen, zoals de motieven van cliënt, die hebben geleid tot het zichzelf belasten en het belasten van anderen, de aanvallen en aantijgingen van de zijde van de medeverdachten, daaruit voortvloeiend de problematiek rond de door de verdediging van de medeverdachten aangebrachte getuigen als F1 en F3. Daarnaast zal ik de cliënt tenlastegelegde feiten behandelen, te weten de zaken Agenda, Perugia en Oma. Daaruit voortvloeiend zal ik aangeven hoe uw rechtbank om zou moeten gaan met de eerste drie vragen in de zin van artikel 350 Sv. met betrekking tot hetgeen cliënt ten laste is gelegd. Daarna kom ik toe aan de bespreking en de verweren ten aanzien van de strafmaat, waarna ik de vordering benadeelde partij in de zaak Agenda zal bespreken en zal afsluiten met de eindconclusie.

Mr. Van Schaik herhaalde vervolgens de motieven van zijn cliënt om kroongetuige te worden.

Mr. Van Schaik: Cliënt heeft onder meer ter terechtzitting verklaard:

"Ik ben vanaf mijn dertiende jaar al in meer of mindere mate crimineel. Het is het enige leven dat ik ken."

"Het lijkt voor de buitenwereld heel simpel om uit dit milieu te stappen, maar dat is het niet als je er midden in zit. Ik wist zoveel van Jesse dat ik, als ik uit het milieu zou stappen, een los eindje zou worden. Ik wist dat ik dan vroeg of laat zou worden doodgeschoten. Jesse is immers een hele rationele jongen. Als je er midden in zit, is de overweging om er uit te stappen dus niet zo makkelijk.


"Ik draag verantwoordelijkheid voor alle zaken waarbij ik ben betrokken. Ik had in Spanje de mogelijkheid om op een andere manier dan liquidaties geld te verdienen. Toen ik in Spanje was, was Nederland voor mij even ver weg. Totdat ik in de krant over de moord op Van der Bijl las en mij realiseerde dat mijn verblijfin Spanje niet betekende dat ik geen verantwoordelijkheid voor de lijst meer droeg. Ik vond dat ik niet langer kon weglopen voor de verantwoordelijkheid die ik droeg voor de mensen die nog op de lijst stonden om te worden geliquideerd."


"Ik had begrepen dat ik volledige openheid van zaken moest geven als ik tot een deal wilde komen. Dat was wat ik wilde. Ik wilde uit het wereldje. Ik had zicht op veiligheid nodig en kon het me niet permitteren om die in gevaar te brengen door niet alles te vertellen. U vraagt mij of het noodzakelijk was om tot een deal te komen. Nee, ik heb altijd een keuze gehad. Ik had ook voor de criminaliteit kunnen kiezen. Het is een proces. Ik was voorzichtig want ik praatte met justitie. Je denkt na over de betekenis van het sluiten van een deal en komt tot de conclusie dat half werk niet goed genoeg is."


"U merkt op dat ik eerder heb gesproken over mijn verantwoording nemen en schoon schip maken, terwijl ik daar vandaag nog niets over heb gezegd. Dat is wel degelijk ook een motief geweest. In Engeland heb ik daarover veel nagedacht. Het was voor mij een tweestrijd. Aan de ene kant wilde ik schoon schip maken, aan de andere kant wilde ik niet een hoge gevangenisstraf Naarmate mijn terugkeer naar Nederland dichterbij kwam raakte ik er meer van overtuigd dat ik de zaak Houtman waarschijnlijk niet buiten beschouwing kon laten. Ik heb toen bedacht om eerst maar naar Nederland te gaan en dan eens te kijken hoe mijn positie zou zijn. Gaandeweg bedacht ik dat het niet ging werken. Half werk zou niet goed genoeg zijn. Ik was toen ook nog redelijk naïef, ik had er geen idee van wat er allemaal op me af zou komen. "U vraagt mij wat schoon schip maken voor mij betekende. Ik wilde in ieder geval van de bezwaring van mijn betrokkenheid bij de liquidatie van Houtman af Dat is een morele overweging geweest. Het positieve effect van mijn bekentenis heb ik achteraf pas ervaren. Of ik het in het bijzonder moeilijk vind om dingen te bespreken die meer van binnen zitten? Ja dat gaat over mijn persoon. Het is makkelijker om over feiten te vertellen. Maar de dingen zijn zoals ze zijn. Het kwam er op neer dat ik ruzie had met mezelf." 

De raadsman ging uitgebreid in op de door hem zogenoemde 'aanval van medeverdachten'.

Mr. Van Schaik: Deze strafzaak is om nog een andere reden, dan die al eerder zijn genoemd, zeer bijzonder. Namelijk dat in deze strafzaak andere strafrechtelijke onderzoeken een rol hebben gespeeld met betrekking tot zaken, die bij geen van de verdachten in dit proces op de tenlastelegging staan. Ik doel dan onder meer op de zaak Bethlehem.

Door de medeverdachten, die zich in overwegende mate hebben beroepen op hun zwijgrecht, is gekozen voor een strategie, waarbij men niet de verdediging heeft gebaseerd op de weerlegging van de verklaringen van cliënt in de tenlastegelegde zaken zelf, door zelf openheid van zaken te geven, of met alternatieve scenario' s te komen, maar door de aanval op hem te openen door de OM-deal en alles dat door een kroongetuige wordt verklaard, als niet rechtmatig en/of onbetrouwbaar te kwalificeren.

Daarnaast heeft men geprobeerd om een beeld te schetsen van mijn cliënt, als zou hij betrokken zijn bij andere ernstige strafbare feiten, die hij niet heeft toegegeven, of waarover hij zou hebben gelogen, zodat daarmee de OM-deal alsnog als niet rechtmatig zou moeten worden beoordeeld, of zijn verklaringen op grond daarvan als onbetrouwbaar zouden moeten worden gekwalificeerd.

Helaas voor mijn collega's, men is daar niet in geslaagd. Ik moet u zeggen, dat ik onder de indruk ben van de aan de dag gelegde creativiteit bij de uitvoer van deze strategie.

De onderwerpen die de advocaat van La Serpe vervolgens aansneed in zijn pleidooi, waren de volgende:

Daderwetenschap Remmers?
De gewurgde prostituee
Bethlehem
Getuigen: F1 + F3

En de andere getuigen:
Rob de Wit
Herdrik Jan Korterink
Peter 'Peerke' Schoofs
NN1/NN Hollowpoint
Ariën Kaale sr.
Peter R de Vries

Nogal summier kwam Van Schaik terug op de zaken:
AGENDA + PERUGIA + OMA

De raadsman verwees vaak naar het requisitoir van het OM. Bij dupliek mag de raadsman dieper ingaan op deze zaken.

Over de strafmaat

Theoretisch is het mogelijk, volgens Van Schaik dat de rechtbank, op basis van de door collega's gevoerde verweren mogelijk niet zou kunnen toekomen aan een veroordeling en strafoplegging in de zaken van de medeverdachten. Het kan echter niet de bedoeling geweest zijn van de wetgever dat in dat geval zijn cliënt wordt gestraft zonder dat er rekening wordt gehouden met de tussen het OM en zijn cliënt overeengekomen en tussen partijen bestaande OM-deal.

Echter, de wetgever is duidelijk. De rechtbank is niet gebonden aan deze afspraak. Het zou in strijd zijn met elke redelijkheid en billijkheid indien de rechtrbank, na het uitvoerige betoog van het OM in het kader van het requisitoir met betrekking tot de betrouwbaarheid van de verklaringen van zijn cliënt, La Serpe een zwaardere straf zou opleggen dan door het OM geëist, temeer nu zonder de verklaringen van zijn cliënt niemand voor de zware feiten, die in dit proces centraal staan, zou zijn vervolgd en/of veroordeeld, ook zijn cliënt zelf niet, aldus Van Schaik.

Mr. Van Schaik: Het is ook cliënt geweest, die, zonder dat er ook maar enige verdenking tegen hem bestond, de stap heeft gezet richting justitie. Nogmaals, aan het begin van mijn pleidooi heb ik aangegeven dat daar zeker niet enkel nobele motieven aan ten grondslag lagen, maar cliënt was wel bereid om zijn strafrechtelijke verantwoordelijkheid te nemen en om te boeten voor een aantal zware strafbare feiten. Cliënt is daarmee zijn leven lang wel een 'los eindje' geworden. Hij zal zijn leven nooit meer zeker zijn. Hij zal tot aan zijn dood altijd over zijn schouder moeten kijken, altijd afhankelijk zijn van beveiliging. Zonder overdrijven, durf ik te stellen dat dit ook een levenslange vrijheidsbeperking oplevert.

Cliënt moet dus niet worden afgerekend op het uiteindelijke procesrechtelijk resultaat in de strafzaken van de medeverdachten, maar op datgene wat door zijn verklaringen bekend is geworden met betrekking tot een zeer groot aantal strafbare feiten en het feit dat deze informatie heeft bijgedragen aan de opsporing, aanhouding en vervolging van verdachten. Hieronder volgt een door cliënt zelf opgesteld overzicht daarvan:

1. Moord op 2 mensen in Antwerpen, mededader Jesse Remmers, Mohammed (Moppie) Rasnabe en Lesley V. e.a. negers.
2. Tonnie van Maurik, daders Jesse Remmers en Freek S. e.a.
3. Moord op 2 Joego's, daders Jesse Remmers, Mohammed Rasnabe en Freek S., bekend als barbecue
4. Gerrie Bethlehem, daders Jesse Remmers en Richard Ebeli de Rotterdammer.
5. Arjen Pels, daders Jesse Remmers en Richard Ebeli de Rotterdammer. Opdrachtgever Danny K.
6. Info over Cor van Hout, en eventuele daders, harde info over waar de helmen zijn gekocht en info over mensen die wetenschap dragen waaruit eventueel aanhoudingen uit kunnen voortvloeien.
7. Moord op Kees Houtman, daders Jesse Remmers en Peter la Serpe.
8. Opdrachtgever Kees Houtman. Willem Holleeder en Dino Soerel, met als doorgeefluik Ali Akgün.
9. Thomas van der Bijl, openheid over voorbereidingshandelingen en pogingen, verricht door Jesse Remmers en Peter la Serpe.
10. Thomas van der Bijl, info over organisator Fred Ros die mede tot zijn aanhouding in Spanje heeft geleid.
11. Info over het wapen dat is gebruikt bij de liquidatie van Thomas van der Bijl, denk ik?, weet niet zeker of dit hetzelfde wapen is.
12. Opdrachtgever moord op Thomas van der Bijl. Willem Holleeder, Dino Soerel, met als doorgeefluik Ali Akgün.
13. Nog te liquideren man op lijst, Imac, voetbalvoorzitter Türkiyemspor, is alsnog geliquideerd
14. Nog te liquideren man op lijst, Atilla Önder, Aerdenhout, is inmiddels verhuisd.
15. Nog te liquideren man op lijst, Abcoude, Leen Bosnie
16. Info over nog te liquideren neger, privézaak Ali Akgün. (Adjoeba is reeds geliquideerd)
17. Opdrachtgever van de te liquideren neger, Adjoeba, Ali Akgün
18. Toedracht dood Richard de Rotterdammer, in Venezulela geliquideerd.
19. Toedracht afpersing vastgoedman Friedländer, Jesse, Sam, John, Willem Holleeder, Moppie Rasanabe, Pel Friedländer.
20. Info over Spaanse advocaat, Juan, die met bijna iedereen contact heeft en spilfunctie vervult, kan iedereen vrij krijgen door omkoping, heeft heel veel contacten.
21. Foto's van Juan en Moppie.
22. Info over een vriend van Ali Akgün, genaamd Miquel.
23. Te liquideren man in Spanje, Koos Reuvers.
24. Heel veel gegevens over Mohammed (Moppie) Rasnabe, o.a. adres gegevens van hem, vrienden en bekenden alsmede de naam van zijn valse paspoort die hebben geleid tot zijn aanhouding, was al 8 jaar op de vlucht.
25. Tactische info over Jesse die er mijns inziens mede aan hebben bijgedragen dat hij niet uit Marokko is ontsnapt.
26. Info over Sjaak Burger die mede tot zijn aanhouding hebben geleid.
27. Info over Sjaak Burger als wapenhandelaar en de wapens die ik gezien heb en over de semtexbom die hij aan het maken was.
28. Info over de jongen die stashed voor Sjaak, genaamd G.
29. Het huis waar de bom gemaakt is.
30. Een loods die door Sjaak gebruikt wordt waar auto's en/of brommers staan
31. Info over een vriendin van Jesse, Simone T, in Marbella, is ook inval geweest.
32. Tactische info over adressen waar foto's en andere gegevens te vinden waren.
33. Info over de ontsnapping van Jesse uit ziekenhuis in Nieuwegein.
34. Moordaanslag op Engelse neger (Jones)bij het VU ziekenhuis, daders Jesse Remmers en Gilbert Rommy, is mislukt.
35. Info over de opdrachtgevers van de Engelse neger (Jones) bij VU Ziekenhuis, Mohammed Rasnabe.
36. Overgedragen formulier van moneytransfer ,Western Union, tussen Simone T. en Jesse Remmers wellicht ten tijde van verklaring van overdracht wapen in Abcoude. Was een Indische man, gezien met litteken in de nek, Jesse.
37. Veel telefoonnummers van allerlei mensen, criminelen.
38. Info over man op de lijst van Fred Ros, George van Dijk.
39. Info over Albanees die de moord op George van Dijk uit moest voeren.
40. Info over de locatie waar de Kalashnikov en de Glock te vinden zijn, gebruikt bij Kees Houtman.
41. Tactische info m.b.t. de apparatuur die in het milieu door o.a. ons gebruikt wordt.
42. Info over geleverde wapens door Gilbert Rommy.
43. Info over de opdrachtgever van liquidatie in Antwerpse man en vrouw, Henk Rommy.
44. Opdrachtgever voor moord op Imac, Ali Akgün. (is reeds geliquideerd)
45. Opdrachtgever nog te liquideren man op lijst , Atilla Önder, Ali Akgün.
46. Info over betrokkenheid Jesse Remmers en Fred Ros bij de moord op Cor van Hout, waaronder positieve fotoconfrontatie Jesse.
47. Betrokkenheid Lesley V. bij moord Antwerpen.
48. Betrokkenheid Gwenette bij voorgenomen moord op Atilla Önder.
49. Leverancier van patronen Hollowpoint Silver tip.
50. Leverancier van Glock gebruikt bij Kees Houtman, Sjaak Burger.
51. Leverancier Kalashnikov gebruikt bij Kees Houtman.
52. Tijdlijn van alle feiten en omstandigheden.
53. Kluisverklaringen.

Mr. Van Schaik: Zoals diverse malen door mij in dit pleidooi opgemerkt, is er ongetwijfeld veel op te merken over verschillen in de ontelbare verklaringen van cliënt bij de politie, rechter-commissaris en hier op zitting. Nogmaals dat is wel erg makkelijk, terwijl de medeverdachten vrijwel niets inhoudelijk verklaren. En dus moeten hun raadslieden pleidooien voeren van ongekende omvang, die zeer zeker ingenieus in elkaar steken en waarvoor ik ze ook wil complimenteren. Deze complimenten zijn uiteraard niet bestemd voor het feit dat zij karaktermoord hebben willen plegen op mijn cliënt.

Geachte leden van de rechtbank, meneer de Voorzitter kijkt u door alle knap gecreëerde rookgordijnen heen en u ziet dat de verklaringen van cliënt in overwegende mate wordt ondersteund door bewijs uit andere bron en dat we hier niet maken hebben met een verdachte die al zijn "vriendjes" heeft verraden om er zelf geld en een lagere straf aan over te houden. Er lag immers geen straf in het verschiet voor cliënt, aangezien zonder zijn eigen informatie hij niet in beeld zou zijn gekomen met betrekking tot de tenlastegelegde levensdelicten.

Een door mr. Meijering gegeven voorbeeld, aangaande het gevaar dat schuilt in de kroongetuigeregeling, namelijk dat de getuige een eigen belang heeft bij het belasten van leden van een concurrerende criminele groep, speelt in deze zaak in het geheel niet.

Zijn stelling dat het OM niet conform de wet en de toepasselijke aanwijzing heeft gehandeld door uit te gaan van een oorspronkelijke, volgens Meijering te lage strafeis van 16 jaar gevangenisstraf, is evenzeer onjuist, omdat het OM, enerzijds op basis van het geldende opportuniteitsbeginsel de vrijheid heeft om te kiezen voor welke strafbare feiten cliënt wordt vervolgd. Bij die keuze heeft het OM niet in strijd gehandeld met de geldende beginselen van behoorlijke procesorde. Anderzijds mag het OM bij de keuze voor de oorspronkelijke strafeis wel degelijk omstandigheden betrekken, zoals zij dat heeft gedaan en zoals die ook bij requisitoir naar voren zijn gebracht.

Overigens zal ik bij dupliek, daar waar nodig, nog in gaan op datgene dat Mr. Meijering en Janssen en eventuele andere raadslieden in hun pleidooien naar voren hebben gebracht en nog naar voren zullen brengen, specifiek daar waar het gaat om de rechtmatigheid van de OM-deal en de betrouwbaarheid van de verklaringen van mijn cliënt. Van de zijde van uw rechtbank is mij reeds medegedeeld dat ik daartoe de gelegenheid en ruimte bij dupliek zal krijgen.

Een ander aspect, waarmee de rechtbank rekening heeft te houden bij de strafmaat ·en dat een matigende werking zou moeten hebben op de op te leggen straf, betreft de extreem negatieve media-aandacht voor de persoon van mijn cliënt.

Cliënt is in de schrijvende media extreem vaak negatief en oneerlijk geportretteerd.

Het heeft er soms alle schijn van dat websites als Crimesite, Cammilleri en Bondtehond kritiekloos overnemen, datgene dat door de verdediging van de medeverdachten wordt verwoord. Ten tijde van het voeren van het kort geding tegen Camilleri heb ik van verschillende bronnen vernomen dat de persoon achter deze website nauwe banden heeft met de familie Remmers. Het is duidelijk dat dit proces ook is gevoerd buiten deze rechtszaal, ten einde het publiek, maar ook de rechtbank op die wijze duidelijk te maken dat cliënt een onbetrouwbare verrader en leugenaar zou zijn.

Voorts zijn foto' s van cliënt zeer vaak in de media, gebalkt en ongebalkt vertoond.

Aan deze pleitnota wordt als bijlage 1 gehecht een print van de inmiddels niet meer toegankelijke website holleeder.info. Het betreft een artikel uit De Telegraaf d.d. 9 oktober 2008, dat melding maakt van het feit dat het OM onterecht foto's van cliënt heeft doen verspreiden. In aanvulling daarop wordt overgelegd bijlage 2 bij deze pleitnota, zijnde de vermelding op het internet van de uitspraak d.d. 17 juni 2011 van de voorzieningenrechter te Den Haag. De website Camilleri liet toe dat ongebalkte foto's van cliënt te zien waren. De rechter heeft geoordeeld dat dit onrechtmatig is en dat de ongebalkte foto's moeten worden verwijderd en verwijderd moeten worden gehouden.

Daarnaast wordt nog gewezen op de recente uitingen in de media over de beloning die cliënt zou krijgen (NOS), als ook voor wat betreft het feit dat op dinsdag 5 juni jl. ik als raadsman werd geconfronteerd met een journalist die zei dat cliënt reeds zou zijn vrijgelaten en dat hij dat uit opsporingskringen heeft vernomen (NRC). Met name dit laatste incident, maakt dat cliënt, hoewel hij gebruik wil maken van zijn aanwezigheidsrecht, geen vertrouwen heeft in de veiligheidsmaatregelen met betrekking tot zijn vervoer van en naar de bunker, hier vandaag niet is.

Door dit alles is getracht de rechtbank te beïnvloeden en is de veiligheid nu en in de toekomst van cliënt negatief beïnvloed. Dit dient een matigende werking ten aanzien van de straftoemeting te hebben.

Detentie-omstandigheden.
Er is geen sprake geweest van een leefgemeenschap, ten gevolge waarvan cliënt in isolement moest luchten, eten, recreëren en sporten. Door deze omstandigheden verbleef cliënt bijna 20 uur per dag op zijn cel. Er is sprake geweest van fysieke en mentale isolatie. Hij kon daardoor nagenoeg geen enkel privé contact onderhouden met familie of advocaten, zonder dat TGB kennis kon nemen van de inhoud van deze gesprekken. Gedurende meerdere jaren is al het telefoonverkeer met zijn raadslieden getapt. Gelet op het feit dat cliënt zichzelf heeft gemeld, is het meer dan wrang, dat hij niet de bron van dreiging is, maar dat hij wel in volle omvang met de gevolgen daarvan is en nog steeds wordt geconfronteerd.

Hoewel ik geen kennis heb van de verblijfplaats van cliënt, weet ik wel dat er nog steeds sprake is van een geïsoleerd leven en dat dat altijd zo zal blijven. Cliënt zal, verstoken van familie en dierbaren, zich altijd bewust zijn van het feit dat mensen naar hem op zoek zijn om hem het zwijgen op te leggen. Het beeld dat in de media wordt geschetst dat cliënt in een paradijselijke omgeving zijn beloning opstrijkt, terwijl hij betrokken is bij moord, is dus absoluut onterecht. Nogmaals als enige verdachte in dit proces heeft cliënt op dit moment al levenslang.

*

Gelet op het vorenstaande, verzoekt Mr. Van Schaik de rechtbank La Serpe vrij te spreken van het onder punt 2 (AGENDA - zaak Kees Houtman) tenlastegelegde vrij te spreken.

Ook als de rechtbank AGENDA wél bewezen acht en rekening houdende met alle feiten en omstandigheden zoals naar voren gebracht, vraagt de raadsman een maximale gevangenisstraf op te leggen voor de duur van 8 jaar aan La Serpe.

Tot slot ging Van Schaik in op de vordering benadeelde partij: Van Maria Houtman en kinderen. De advocaat vraagt de benadeelde partij niet-ontvankelijk te verklaren.

Reden: (kort samengevat)
Van Schaik: Cliënt is degene die naar de politie is gestapt en die zichzelf heeft belast, alsook anderen heeft belast, teneinde een bijdrage te leveren aan de oplossing van dit levensdelict. Het zou pertinent in strijd zijn met de redelijkheid en billijkheid als cliënt vervolgens de enige is die financieel verantwoordelijk wordt gehouden voor de gevolgen van de nabestaanden van dit levensdelict.

Tot zover de samenvatting van Mr.Van Schaik's pleidooi.

Maandag verder met het pleidooi van Mr. Nico Meijering.

Bondtehond

'De overeenkomst met La Serpe is de rode draad die door het proces loopt'

In de Bunker-rechtbank te Osdorp vond maandag het pleidooi plaats van Mr. Sander Janssen. De raadsman van Jesse Remmers, vermeend hitman en verdacht van zeven liquidaties in de onderwereld, ging in een vlammend betoog vooral in op de (on)rechtmatigheid van de kroongetuige-overeenkomst die is gesloten met kroongetuige Peter La Serpe. Dinsdagmiddag, na het tweede deel van Mr. Janssen, pleitte ook zijn confrère Mr. Robert Malewicz, de advocaat die Mr. Paul Waarts vorig jaar verving. Vele deeldossiers, zo niet alle kwamen meer inhoudelijk aan de orde.

Jesse Remmers is een van de hoofdverdachten tegen wie tevens levenslang is geëist, dus ook dit pleidooi beloofde een interessant betoog te worden. Reeds jarenlang procederen ging vooraf aan dit moment waarop de raadslieden van Remmers eindelijk hun visie integraal aan de rechtbank konden voorleggen.

Mr. Sander Janssen was weer lekker op dreef en droeg zijn pleidooi voor in het voor de raadsman kenmerkende vlotte tempo. Hij vroeg of de rechters hem zonodig wilden afremmen indien hij wat moeilijk te volgen zou zijn vanwege die snelheid. Hij wilde nl graag dat de rechters het pleidooi goed zouden kunnen volgen, merkte hij op. Dat bleek echter slechts één keer nodig te zijn gedurende de afgelopen twee dagen.

Ook maandag waren er weer maar twee verdachten aanwezig, vanzelfsprekend cliënt Jesse Remmers en ditmaal op de plek waar Remmers normaal zit, had Dino Soerel plaats genomen om het pleidooi aandachtig te volgen. Confrère Mr. Robert Malewicz en enkele andere kantoorgenoten keken de eerste uren mee met de verrichtingen van Mr. Janssen.

Jongste Rechter opende de zitting: Goedemorgen, mijnheer Janssen en mijnheer Remmers. U gaat de niet-ontvankelijkheid bepleiten, hadden wij begrepen?

Mr. Sander Janssen: Goedemorgen Edelachtbare, ik ga vandaag inderdaad in delen de niet-ontvankelijkheid bepleiten. In het eerste deel zal ik ingaan op de totstandkoming van de kroongetuigedeal met La Serpe. In het tweede deel ga ik in op de wettelijke bepalingen, daarna behandel ik de getuigenbescherming en de rechtmatigheid van de overeenkomst met La Serpe. De overeenkomst is de rode draad die door het proces loopt. Vooral de niet-ontvankelijkheid zal ik vandaag behandelen. Ik begin met de feitelijke gang van zaken.

Om u een indruk te geven, het pleidooi van Mr. Janssen was als volgt opgebouwd: Lees HIER

Zoals reeds aangegeven in eerdere verslagen zou Mr. Sander Janssen de wet- en regelgeving rondom de kroongetuigenregeling uitgebreid aan de orde stellen. Volgens de verdediging is er 'een draak van een wet aangenomen' en ging daar diep op in. Op briljante wijze hield Janssen het Openbaar Ministerie op momenten een spiegel voor en wees de rechtbank op de vele gebeurtenissen tijdens dit grootste liquidatieproces met de codenaam 'Passage' ooit in Nederland waarbij de verdediging op achterstand zou zijn gezet.

Mr. Janssen: Het is ironisch dat het Openbaar Ministerie hetzelfde verwijt aan de verdediging maakt waar het de stukken van overtuiging rondom F3 betreft. Er is al eerder opgemerkt dat deze zaak alleen al uniek is door de vele gespiegelde standpunten die er zijn geweest, spiegels waarvan het Openbaar Ministerie zich maar niet bewust lijkt te zijn. Ik kom daar op terug.

Er op terugkomen deed de raadsman dinsdag. En hoe... Mr. Janssen liet alle incidenten de revue nog eens passeren en zette tegenover elk incident waarbij het OM bijvoorbeeld onderzoekswensen afwees, een moment waartoe het officieren van justitie die mogelijkheden tot onderzoek wél hadden. Janssen hield het OM zo keer op keer een spiegel voor. Zoals het geval met getuige Q5 waarbij men zichzelf juist zeer ruime criterium toewees, terwijl men de verdediging met de F-getuigen juist weinig tot geen ruimte leek te gunnen.

Mr. Janssen: Het OM kan maar niet accepteren dat het middel Anonieme Bedreigde Getuige ingezet wordt tégen het OM.

Met name de perikelen rond de zaak Bethlehem en de zogenaamde F-getuigen die over die zaak verklaringen aflegden, maar ook de kwestie Kaale kwamen maandag en dinsdag uitvoerig aan de orde. In het kader van het (niet) aanleveren van de benodigde informatie aan de rechter-commissaris kon dit aspect maandag volgens Janssen op momenten reeds niet onbenoemd blijven. Dinsdag ging de raadsman daar echter pas heel uitvoerig op in.

Dat het OM met twee maten meet, is volgens Mr. Janssen al wel duidelijk geworden tijdens Passage. Echter niet te vatten vindt Janssen het feit dat er reeds in 2006 uit afgelegde verklaringen bij de CIE van getuigen F1 en F3 is gebleken dat er informatie beschikbaar was dat La Serpe waarschijnlijk nog een moord zou hebben gepleegd in een loods en dat er een ring zou zijn zoekgeraakt met het wegwerken van het lichaam. Er is niets mee gedaan. Waarom niet? Er is niet gezegd door de CIE: Hier moet even een pas op de plaats plaatsvinden en eerst onderzoek naar gedaan worden. Hoe kan het dat die informatie niet is gebruikt? De CIE had gewoon informatie moeten inwinnen, aldus Janssen.

Mr. Janssen: Nu is het weggezakt tijdens het proces. Pas toen de F-getuigen zelf iets zeiden kwam de F-procedure en ook toen is er niets gezegd. Janssen kan zich niet aan de indruk ontrekken dat men zich heeft willen indekken bij het OM. Er is gezegd: 'Als de informatie net heel specifiek is, komt het niet naar boven als je er naar zoekt'. Dit kan ik bijna niet geloven. Het is niet te vatten. Dit is waanzinnig belangrijk. Dit móet in het dossier.

De volgende kwesties diepte de raadsman minitueus uit en wees de rechtbank op een hele reeks aanknopingspunten die erop wijzen dat het OM in strijd met de beginselen van een goede procesorde heeft gehandeld.

De kwestie Bethlehem + getuigen F1 en F3 (afgezet tegen Q5), Getuige Peter 'Peerke' Schoofs, Getuige Rob de W., de kwestie Kaale en getuige Harry W.

Deelzaken Tanta, Opa, Cobra (respectievelijk de Barbecue-, Van Maurik-, Antwerpen- liquidaties) kwamen 's middags aan de orde in het pleidooi van Mr. Robert Malewicz, de tweede advocaat van Jesse Remmers. De raadsman ging gedetaileerd in op de vermeende bewijzen van het OM en zette daar vraagtekens bij, zette daar alternatieven tegenover en vroeg in vele gevallen bewijsuitsluiting. Conclusie telkens: Vrijspraak dient te volgen.

Een grappig moment deed zich voor in de middag. Ik kon zo gauw niemand ontdekken zonder lach op zijn/haar gezicht. Mr. Malewicz was net aan het einde van zijn bespreking van de voornoemde drie deeldossiers.

Mr. Malewicz: Dit is in een notendop het verhaal. Nou ja, notendop... Dit is de kern van het verhaal.
Jesse Remmers boog zich vervolgens iets voorover richting de raadsman en zei iets onhoorbaars voor iedereen.
Mr. Malewicz reageerde daarop met: 'Uh...hehehe... ja inderdaad. Mijn cliënt zegt: We hebben wel hele grote noten in onze doppen'.
Daarop schoot iedere aanwezige in de rechtszaal, incluis de rechters, officieren en aanwezigen op de tribune even in de lach.

Jesse bleek wel vaker de lachers op z'n hand te krijgen. Aan humor ontbreekt het de veertiger niet. Hij was wel vaak zwijgzaam op aanraden van zijn raadslieden, en dat leek gezien de omstandigheden en als ontkennende verdachte ook wel raadzaam, maar als hij iets zei, viel er regelmatig wat te lachen

Over zwijgen gesproken. In Marokko heeft Jesse onder erbarmelijke omstandigheden vastgezeten en mocht van de Marokkaanse gevangenisdirectie in de 14 dagen dat zijn voormalige en inmiddels overleden advocaat Mr. Gerard Hamer (R.I.P) probeerde toegang te krijgen tot zijn cliënt niet spreken met Jesse Remmers.

Later bleek dat Jesse constant geïsoleerd in beperkingen te zitten. Er was informatie binnengekomen bij de CIE dat hij zou willen ontsnappen. Ze zetten overal spionnetjes neer in de gevangenis. Niemand mocht met hem praten. Alles verliep via een luikje. Zelfs zijn haar werd geknipt via een luikje. Wie wel met hem praatte werd geslagen.

Volgens de verdediging valt dit onder een schending van Art.3 EVRM. Het OM had moeten uitzoeken of er mogelijkheden tot maatregelen waren die minder rigoureus waren. Verder heeft Jesse onder deze omstandigheden bepaalde verklaringen afgelegd waarvan de verdediging nu zegt dat deze dienen te worden uitgesloten van het bewijs. Ook volgens de jurisprudentie.

De volgende passage vond ik ook wel tekenend voor het pleidooi van de verdediging.

Mr. Janssen richting de rechtbank: Het OM moet niet als één procespartij proberen een verdachte te veroordelen. Nee! Het OM moet zicht houden op het geheel en u helpen bij de veroordeling. Dit is op zich al een vrij ingewikkelde opgave. Een deal met een kroongetuige maakt de taak van het OM nog ingewikkelder. Een kroongetuige trekt aan het OM wanneer hem/haar iets niet zint en reageert daar dan op. Dan komt het OM in een bijna schizofrene positie, men moet de zaak overeind houden én men moet veroordelen. Er wordt magistratelijkheid verreist van het OM en dat is bijna niet op te brengen...

*

Mr. Janssen pleitte inderdaad supersnel afgelopen dagen, maar was wel goed te volgen. Gelukkig stelde Janssen, net als de meeste raadslieden, wel een korte samenvatting van zijn eindconclusies ter beschikking. (zie artikel hieronder, die samenvatting aangevuld met tekst die ik kon noteren) Mr. Malewicz pleitte weer wat rustiger...

De conclusie is dat de verdediging niet-ontvankelijkheid bepleit.

De conclusies: leest u HIER  (of beneden)

Volgende week donderdag wordt het pleidooi van Malewicz afgerond. Hij was bezig met 'Indiana', maar de rechters wilden zich strak aan dit schema houden. Dus 17:00 stoppen en volgende week verder. Dan komen onder meer de deeldossiers 'Agenda' en 'Perugia' nog aan de orde. Mr. Janssen gaf aan een powerpointpresentatie te gaan geven.

Donderdag a.s. komt Mr. Jan Peter van Schaik pleiten voor zijn cliënt Peter La Serpe. Ook interessant.

Zal kroongetuige Peter La Serpe komen opdagen? (denk het niet)

Bondtehond

'Het OM dient in de zaak van de heer Remmers niet-ontvankelijk te worden verklaard'

De verdediging van Jesse Remmers vraagt de rechtbank zeer belangrijke beslissingen te nemen. Afgelopen jaren heeft Bondtehond reeds vele dialogen tussen de verschillende procespartijen, getuigenverhoren en vele incidenten, verzoeken, tussenbeslissingen, uitspraken en andere teksten weergeven over meer dan 160 zittingen op evenzoveel procesdagen, soms letterlijk. Om niet teveel in herhaling te vallen, beperk ik me nu tot een samenvatting van de belangrijkste conclusies van de verdediging.

Mr. Sander Janssen is zojuist aangeland bij het belang van de door de rechtbank te nemen beslissingen:

Zitting Maandag 2 juli:
Mr. Sander Janssen: Het belang van die beslissingen kan dan ook nauwelijks onderschat worden, niet alleen in deze omvangrijke zaak Passage zelf maar voor alle aanhangige en toekomstige strafzaken waarin sprake is van toezeggingen aan getuigen. Ik verzoek Uw Rechtbank dan ook voorafgaand aan de toetsing van de feiten en omstandigheden met betrekking tot de getuige la Serpe nadrukkelijk beslissingen te nemen op de navolgende punten:

- De reikwijdte van de wettelijke regeling waar het het doen van toezeggingen betreft, en te oordelen dat de wetgever blijkens die wettelijke regeling en de wetshistorie die reikwijdte zeer nadrukkelijk heeft willen beperken tot het uitsluitend mogen aanbieden van strafvermindering;

- Te oordelen dat het beroep op het opportuniteitsbeginsel waar dit verdergaande bevoegdheden voor het Openbaar Ministerie creërt dan waarin die wettelijke regeling voorziet en heeft willen voorzien, mede gezien hetgeen daarover eveneens in de beide Kamers is gezegd, een onjuiste uitleg geeft van de verhouding tussen dat opportuniteitsbeginsel en de wettelijke regeling van artikel 226g e.v. Sv

- Te bevestigen dat er sprake is van toezeggingen als bedoeld in de wettelijke regeling wanneer er afspraken zijn gemaakt die min of meer scherp omschreven c.q. helder en hard zijn en die bij de getuige concrete verwachtingen hebben opgewekt, en dat de (zeer) beperkte en formalistische uitleg van dat begrip zoals het Openbaar Ministerie deze voorstaat niet overeenkomstig het recht is;

- Te beslissen dat de Aanwijzing van het College van Procureurs-Generaal het Openbaar Ministerie weliswaar bindt op grond van het vertrouwensbeginsel, maar de inhoud van die aanwijzing andere partijen en in het bijzonder de rechter niet beperkt of inkadert om de gedane toezeggingen ten volle te toetsen;

- Te bepalen dat de Aanwijzing toezeggingen aan getuigen in strijd is met de wet waar deze het Openbaar Ministerie meer bevoegdheden toekent dan de door de wetgever toegekende toezegging van strafvermindering, en de Aanwijzing op die punten dus onverbindend is, althans buiten die toetsing buiten beschouwing dient te blijven;

- Te oordelen dat de hierna te trekken conclusie ten aanzien van (het beeld van de wetgever van) getuigenbescherming juist is, te weten dat de wetgever bij het behandelen en aannemen van de Wet toezeggingen aan getuigen getuigenbescherming aldus heeft opgevat, dat de Staat 'slechts' zorg zou dragen voor beveiliging van een persoon die gevaar liep, dat de wetgever het doen van toezeggingen over de wijze van getuigenbescherming door een zogenaamd af te scheiden onderdeel van het Openbaar Ministerie, laat staan het doen van zeer verregaande financiële toezeggingen, nooit onder ogen heeft gezien, daar met een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid niet mee akkoord zou zijn gegaan, en daar in ieder geval geen wettelijke grondslag voor heeft gecreëerd.

De toetsing van de aan de heer La Serpe gedane toezeggingen zal aan de hand van die deelbeslissingen moeten plaatshebben en zal er toe moeten leiden dat alle toezeggingen die verder gaan dan de toezegging van strafvermindering, als onrechtmatig moeten worden aangemerkt.

Voordat die toetsing van de handelingswijze van het Openbaar Ministerie ten aanzien van de getuige La Serpe kan plaatshebben, zal tot slot nog moeten worden gekeken naar de zo veel besproken problematiek van de getuigenbescherming, een problematiek die in het gehele requisitoir van het Openbaar Ministerie op onbegrijpelijke wijze in het geheel niet aan bod komt.

Later op de dag:

Mr. Sander Janssen: Al deze vragen zullen Uw Rechtbank door het hoofd gaan op het moment dat zich over de strafoplegging van de heer La Serpe buigt, en natuurlijk wordt u als gevolg daarvan in uw straftoemetingsvrijheid aangetast.

In ieder geval is duidelijk dat aan La Serpe op enig moment in de afgelopen jaren de belofte is gedaan dat hij na het uitzitten van zijn netto-straf in vrijheid zou worden gesteld, welke belofte slechts gedaan kon worden wanneer het Openbaar Ministerie reeds voor ogen had om dat buiten Uw Rechtbank om te gaan doen. De heer La Serpe is daar blijkens zijn eigen uitlatingen ook steeds vanuit gegaan, en gesteld kan dus worden dat de belofte voor hem voldoende helder omschreven en hard was en bij hem concrete verwachtingen heeft opgewekt. Daarmee is het Openbaar Ministerie verregaand getreden buiten diens eigen bevoegdheden en is aan La Serpe een ontoelaatbare toezegging gedaan, welke ontoelaatbare toezegging bovendien reeds is geëffectueerd nog voordat Uw Rechtbank over die toezegging, over de overeenkomst met de heer La Serpe in het algemeen en over de rol die de heer La Serpe bij de hem ten laste gelegde feiten heeft gespeeld als geheel, een oordeel heeft kunnen geven.

Conclusie materiële toetsing
Ik concludeer, dat ten aanzien van de strafvermindering, de inhoud van de tenlastelegging, het niet opsporen of vervolgen van strafbare feiten, het afzien van het ontnemen van wederrechtelijk verkregen voordeel, het begunstigen van anderen dan de getuige, het doen van concrete mededelingen over de getuigenbeschermingsmaatregelen, het geven van een zeer aanzienlijke financiële beloning, en het beloven dat hij voorafgaand aan het oordeel van Uw Rechtbank in vrijheid zou worden gesteld, sprake is geweest van ontoelaatbare toezeggingen, waarbij het Openbaar Ministerie op alle mogelijke fronten de wettelijke regeling welke zoals uitvoerig betoogd uitsluitend wenste te voorzien in de vermindering van de strafeis, met voeten heeft getreden.

Bovendien: waarom zijn al die onderhandelingen en gesprekken met la Serpe eigenlijk opgenomen? Dat moet toch zijn om achteraf, wanneer er discussie ontstaat over wat daar wel of niet gezegd zou zijn en door wie, onomstotelijk te kunnen aantonen hoe het zit? Waarom zou het Openbaar Ministerie dan toch blijven weigeren die opnamen aan de rechter-commissaris te overhandigen, zodat die waarheid vastgesteld kan worden?

Voor zo ver het Openbaar Ministerie hier het sleetse veiligheidsargument tegen in zou willen brengen kan dat allang niet meer overtuigen. Nu niet alleen medewerkers van het Openbaar Ministerie maar ook rechters nog wel eens te vertrouwen zijn, werd dat aspect werd door de inzet van de Rechter-Commissaris voldoende afgedekt.

Bovendien is uit de stukken waarvan te lange leste door Uw Rechtbank is bepaald dat deze wel openbaar moesten worden keer op keer gebleken dat dit veiligheidsargument als een gelegenheidsargument moet worden aangemerkt nu van daadwerkelijke veiligheidsrisico's geen enkele keer sprake was. Herinnert u zich bijvoorbeeld de uitvoerige discussie over de kluisverklaringen 1 en 2, welke kluisverklaringen zo slecht leesbaar zouden zijn en zo doorspekt zouden zijn met opmerkingen aangaande getuigenbescherming, dit terwijl daar na openbaarmaking van die kluisverklaringen helemaal niets van is gebleken.

De enige mogelijke conclusie is dat die opnamen het gelijk van het Openbaar Ministerie niet kunnen aantonen en dat dus moet worden aangenomen dat hetgeen La Serpe in de loop der jaren hierover heeft gezegd, juist is. Verder kan niet anders dan geconcludeerd worden dat het Openbaar Ministerie door deze opnamen achter te houden en keer op keer te weigeren daarin inzicht te verstrekken, actief de waarheidsvinding bemoeilijkt en de rechtsgang belemmert. Opnieuw grote woorden, ik realiseer mij dat, maar opnieuw kan ik niet anders dan constateren dat het zo is.


Van enige introspectie aan de zijde van het Openbaar Ministerie is (ook) op dit punt geen sprake. In het requisitoir wordt met name aangegeven dat men maar weinig waardering kon opbrengen voor het feit dat Uw Rechtbank op een aantal punten nader geïnformeerd wenste te worden, informatie nota bene die er vanaf het begin al zou moeten zijn. Sterker nog: het Openbaar Ministerie benadrukt dat de "vergaande opening van zaken die in Passage moest worden gegeven, geen maatstaf voor toekomstige zaken moet zijn."

Voor zover er hoop zou zijn dat het Openbaar Ministerie naar aanleiding van deze zaak zou hebben geleerd dat er in de toekomst juist transparanter en zorgvuldiger gehandeld zou moeten worden, moet die hoop als ijdel worden aangemerkt. Dat is gezien de ernst van de zaak uiterst verontrustend.

Los van de zware sanctie die blijkens de parlementaire stukken naar het oordeel van de wetgever op het niet volledig voorlichten van de rechtbank over de met een getuige gemaakte afspraken zou moeten worden gesteld, zal duidelijk zijn dat het onjuist en misleidend informeren van de rechter in zijn algemeenheid als een zware schending van de beginselen van een behoorlijke proces orde moet worden aangemerkt, nu daarmee de integriteit van de opsporing en van het strafproces als geheel in het geding is.

Voordat ik kom te spreken over de consequentie van deze materiële en formele schendingen van het wettelijk kader dient echter allereerst nog te worden gekeken naar de eisen van zorgvuldigheid die blijkens de bovenstaande wetshistorie in geval van een overeenkomst met een getuige aan het Openbaar Ministerie moeten worden gesteld.

Zorgvuldigheid
Ook voor die eisen van zorgvuldigheid geldt weer dat deze een grote mate van overlap vertonen met in ieder geval de beginselen van proportionaliteit en subsidiariteit, maar ook met de eisen van transparantie en verantwoording. Immers, wanneer niet proportioneel en niet subsidiair wordt gehandeld, en wanneer de eisen van transparantie en verantwoording geweld worden aangedaan, dan heeft dat zijn weerslag op de zorgvuldigheid van het handelen van het Openbaar Ministerie. Zo bezien kan die zorgvuldigheideis eerder als een kapstok gezien kunnen worden waaraan de diverse aan het handelen van het Openbaar Ministerie te stellen voorwaarden en eisen kunnen worden opgehangen.

Ondanks dat in de wetshistorie ten aanzien van toezeggingen aan getuigen dit vereiste van zorgvuldigheid een specifieke en prominente rol speelt, kiest de verdediging er voor dit hierna als een aparte categorie te bespreken en in een breder verband te trekken naar de wijze van opereren van het Openbaar Ministerie in dit onderzoek Passage als geheel.

Daarbij heeft ook een rol gespeeld, dat het gezien de verschillende gedaantes waarin het Openbaar Ministerie in dit onderzoek een rol speelt (het Zaaks-OM, het TGB-OM, het CIE-OM, het College van Procureurs-Generaal) niet doenlijk is dit alles geheel uit elkaar te trekken, nu de verschillende onderdelen van het Openbaar Ministerie met elkaar in contact staan, op elkaar reageren en namens elkaar mededelingen doen, en de verschillende verschijningsvormen van het Openbaar Ministerie ook regelmatig in één en dezelfde persoon worden gecombineerd.

Wat betreft de zorgvuldigheid van het handelen van de specifieke bij de overeenkomst met La Serpe betrokken onderdelen van het Openbaar Ministerie zal uit al het voorgaande duidelijk zijn dat van voldoende zorgvuldig handelen van al die onderdelen van het Openbaar Ministerie geen sprake is geweest. Bovendien heeft de overeenkomst met La Serpe en de vervolging van de verschillende verdachten die daaruit is voortgekomen, het Openbaar Ministerie en met name het Zaaks-OM gebracht tot een groot aantal standpunten en uitlatingen over de in dit onderzoek te verrichten onderzoekshandelingen, over de rol van de diverse bij de zaak betrokken magistraten, over de rol van de verdediging, etcetera, die onjuist, onvolledig of het Openbaar Ministerie onwaardig waren.

In het tweede deel van het ontvankelijkheidsverweer zoals dat morgen zal worden besproken zal met name dat optreden van het Zaaks-OM centraal staan, maar gezien het voorgaande zullen daar waar nodig ook andere onderdelen van het Openbaar Ministerie nog de revue passeren. Uiteindelijk zal Uw Rechtbank natuurlijk een oordeel moeten gaan geven over het functioneren van het Openbaar Ministerie als geheel, oftewel over het ene en ondeelbare Openbaar Ministerie zoals dat tot voor kort leek te bestaan en zoals dat in de visie van de verdediging nog altijd de uiteindelijke verantwoording voor de opsporingen de vervolging als geheel dient te dragen.

Ten behoeve van die toets dient tot slot nog te worden stilgestaan bij het kader dat Uw Rechtbank dient te hanteren en voor een deel al gehanteerd heeft. Het gaat dan om de toepasselijkheid van het juridisch kader van artikel 359a Sv en de voorhanden jurisprudentie. Met het oog op de omvang van dit betoog zal echter ook dat deel morgen worden behandeld en kom ik thans tot een eerste voorlopige conclusie.

Conclusie: Ontvankelijkheid van het Openbaar Ministerie

Mr. Sander Janssen: Zoals door het Openbaar Ministerie bij aanvang van diens requisitoir is gesteld, is dit bepaald geen alledaagse zaak. Dat geldt naar het oordeel van de verdediging niet in het minst ook voor de veelomvattendheid van het door Uw Rechtbank te geven oordeel over de handelingswijze van het Openbaar Ministerie als geheel. In deze zaak doet zich immers het volstrekt unieke geval voor, dat het Openbaar Ministerie in al diens verschijningsvormen en taakuitvoeringen in een periode van meerdere jaren consequent buiten de voor die verschijningsvorm geldende kaders is getreden, hetgeen is geculmineerd in de overeenkomst van La Serpe welke op alle mogelijke terreinen en op alle mogelijke manieren de daartoe geldende wet-en regelgeving heeft geschonden:

- Allereerst is er zoals uitvoerig aangetoond de top van het Openbaar Ministerie, het College van Procureurs-Generaal, welke willens en wetens in diens Aanwijzing is afgeweken van de nadrukkelijke beslissingen van de wetgever waar het de aan een getuige toe te zeggen gunsten betrof, en die aldus zoals door de inmiddels demissionaire Minister van Buitenlandse Zaken Rosenthal voorspeld, aan de haal is gegaan met de strikte wettelijke regeling zoals die door de wetgever was vastgesteld.

- Vervolgens is er de CIE-Officier van Justitie De Haas, die ironisch genoeg en wellicht niet geheel toevallig inmiddels een hoge functie bekleedt bij datzelfde College van Procureurs-Generaal, die een dubbele pet op heeft gehad bij de onderhandelingen met La Serpe en aan La Serpe diverse toezeggingen heeft gedaan op zowel het gebied van de OM-deal als op het gebied van de getuigenbescherming, waarbij de nadrukkelijke en bewuste keuze is gemaakt het grootste deel van die toezeggingen binnen die getuigenbeschermings- overeenkomst onder te brengen teneinde deze aan het zicht van de verdediging én Uw Rechtbank te onttrekken. Verder is in strijd met de eigen Aanwijzing toegezegd af te zullen zien van de ontneming van het wederrechtelijk verkregen voordeel, en is in strijd met diezelfde Aanwijzing en de aanbevelingen van de werkgroep Plooy met La Serpe afgesproken dat La Serpe niet de waarheid hoefde te vertellen omtrent de rol van Holle eder bij de liquidaties.

- De omvang van de gemaakte afspraken en gedane toezeggingen is vervolgens in strijd met de bedoeling van de wetgever niet aan de Rechter-Commissaris voorgelegd, en er is tegen de klippen op getracht relevante informatie voor de door Uw Rechtbank te nemen beslissingen bij u weg te houden, waarbij op een zodanige wijze is geopereerd dat de informatievoorziening als misleidend kan worden aangemerkt.

- Datzelfde Openbaar Ministerie heeft in diens verschijningsvorm van het Team Getuigenbescherming én van het College van Procureurs-Generaal, regelmatig in de hybride verschijningsvorm van de heer de Haas, in 2008 en 2009 opnieuw onderhandeld met de heer La Serpe, waarbij de aanvankelijk gemaakte afspraken geheel zijn verlaten en compleet nieuwe afspraken zijn gemaakt. Ook hier is tot het uiterste getracht dit deel van de afspraken met La Serpe geheim te houden en zoals uitvoerig betoogd is ook de informatievoorziening die in dat kader heeft plaatsgehad, bezien in de tijd en de context van hetgeen ten tijde van die informatievoorziening bekend was en door La Serpe gesteld werd, niet anders dan misleidend is aan te merken. Over de redenen dat de Staat heeft gemeend van die voorwaarden uit de intentieovereenkomsten te moeten afwijken, is geen nadere informatie gekomen, en ook over de kaders van het College van Procureurs-Generaal die daarbij gebruikt zouden zijn, welke kaders volgens het Openbaar Ministerie bepalend zijn voor de rechtmatigheid van de met la Serpe gemaakte afspraken, is geen informatie verschaft.

- Gezien hetgeen bekend is geworden over de overeenkomst op hoofdlijnen van juni 2009, welke in lijn met die kaders zou zijn, moet mede gezien hetgeen uit de wetsgeschiedenis is op te maken over het beeld dat de wetgever had bij het getuigenbeschermingsprogramma, geconstateerd worden dat verregaand is afgeweken van hetgeen die wetgever voor ogen heeft gestaan en van hetgeen tot aan deze zaak als een gebruikelijke werkwijze van getuigenbescherming moet worden aangemerkt, waarmee er zowel maatschappelijk als civielrechtelijk als strafrechtelijk sprake is van een verkapte beloning aan de heer La Serpe voor de door hem afgelegde verklaringen.

- Bij de CIE was ten tijde van die toetsing bij de RechterCommissaris reeds informatie voorhanden waarin door een evident belangrijke bron gesteld werd dat La Serpe niet de waarheid had gesproken over twee andere levensdelicten, welke informatie niet alleen niet aan de RechterCommissaris is voorgelegd maar geheel buiten de procedure is gebleven. Verder onderzoek naar die informatie heeft pas plaatsgehad nadat door de verdediging aangebrachte getuigen diezelfde informatie verstrekten, tegen welke getuigen het Openbaar Ministerie zich met alle mogelijke middelen hevig heeft verzet. Als gevolg daarvan heeft de Rechter-Commissaris, met name op het gebied van de proportionaliteit van de overeenkomst maar ook over de in het kader van die overeenkomst gedane toezeggingen, geen geïnformeerde en volledige beslissing kunnen nemen.

- Het zaaks-OM heeft zich vervolgens als spreekbuis van de andere partijen laten gebruiken en heeft met grote en naar achteraf herhaaldelijk is gebleken onterechte stelligheid informatie ingebracht, die op zijn best onvolledig en op zijn slechtst eenvoudig onjuist was, op grond van welke onvolledige dan wel onjuiste informatie diverse beslissingen door Uw Rechtbank zijn genomen. Daarnaast heeft dat zaaks-OM de magistratelijke rol die deze geacht wordt binnen de strafprocedure te spelen, in de loop van dit proces uit het oog verloren en heeft op diverse wijzen te kennen gegeven slechts als doel te hebben de onrechtmatige overeenkomst met La Serpe overeind te houden en de verdachten in dit proces coûte que coûte veroordeeld te krijgen.

- Tot slot maar zeker niet in het minst zijn er aan La Serpe bij het komen tot diens overeenkomst een groot aantal (andere) toezeggingen gedaan die in strijd zijn met de wet en met de eigen Aanwijzing, en is van de door de wetgever zo gewenste transparantie en verantwoording helemaal niets terecht gekomen, anders dan die transparantie die door Uw Rechtbank letterlijk is afgedwongen. Het Openbaar Ministerie heeft daarbij in diens diverse verschijningsvormen telkens te kennen gegeven nauwelijks begrip te kunnen opbrengen voor die beslissingen en heeft daar slechts met grote tegenzin aan voldaan, met als klap op de vuurpijl de vrijlating van de heer la Serpe voorafgaand aan door Uw Rechtbank te nemen beslissingen en in strijd met daarover nadrukkelijk gedane beloftes.

De lessen van Van Traa die ten grondslag hebben gelegen aan de noodzaak om de toepassing van vergaande bevoegdheden waaronder het uiterst precaire middel van de overeenkomst met een crimineel van een wettelijke grondslag te voorzien, is door de maatschappij, de politiek en met name dit Openbaar Ministerie al zeer geruime tijd uit het oog verloren. Die les luidde in de kern dat het opsporingsapparaat niét inherent integer is. Dat het Openbaar Ministerie niét uit zichzelf binnen de grenzen van de rechtstaat blijft, maar die grenzen opgelegd moet krijgen door de wetgever en die grenzen bewaakt moeten worden door de onafhankelijke rechter. Dat een opsporingsapparaat dat buiten de wet en buiten rechterlijk toezicht wordt geplaatst zichzelf boven de wet gaat achten en daar naar gaat handelen. Dat de bekende Lord Acton gelijk had toen hij zijn meest beroemde stelling opschreef: "Power corrupts; absolute power corrupts absolutely." Eigenlijk "Power tends to corrupt, and absolute power corrupts absolutely." John Emerich Edward Dalberg Acton, first Baron Acton (1834-1902), zei Mr. Janssen erbij.

Als instituut is dat Openbaar Ministerie in de loop der jaren alleen maar machtiger geworden, heeft een steeds grotere hoeveelheid bevoegdheden gekregen, en is steeds minder genegen zich te onderwerpen aan welke controle of toetsing van buitenaf dan ook. Deze zaak heeft bewezen waar dat toe leidt: een op eigen houtje opererend omvangrijk en machtig apparaat, dat zich bereid heeft getoond ten behoeve van de strijd tegen de haast spreekwoordelijke georganiseerde criminaliteit de beginselen van de rechtstaat te passeren, diens eigen kaders los te laten, en in de loop der jaren een zodanige systematiek in het leven te roepen dat daadwerkelijke en effectieve controle van buitenaf, daaronder begrepen de rechtstatelijk cruciale controle door de onafhankelijke rechter, niet of nauwelijks meer kan plaatshebben.

De verdediging realiseert zich heel goed dat ook Uw Rechtbank de druk van de ernst van de in deze zaak behandelde feiten zal voelen. Dat er sprake is van zeer ernstige misdrijven en dat er een zwaarwegend maatschappelijk belang is om ten aanzien van die misdrijven inhoudelijke beslissingen over de schuld of onschuld van verdachten te nemen, staat buiten kijf. Echter, het zal vrijwel altijd om ernstige zaken gaan wanneer het overheidsapparaat zich bereid en in staat toont de grenzen te verleggen én te overtreden. De geschiedenis heeft wel aangetoond dat juist wanneer de inzet hoog is, de verleiding om buiten de paden te treden groter wordt, en dat juist op dat moment moet de rechter er als hoeder van de rechtstaat staan om dat gedrag te signaleren en af te straffen.

Het zwaarwegende belang van de ernst van de zaken moet het dan ook afleggen tegen het nog veel grotere belang van een opsporingsapparaat met het monopolie op geweld, opsporing en vervolging dat zich aan de regels van de rechtstaat houdt, en dat zich niet vrij kan wanen om binnen de rechtstaat geldende grenzen naar believen te overtreden. Daarbij is natuurlijk al eerder door de verdediging opgemerkt dat de in deze door Uw Rechtbank te nemen beslissing bepalend zal zijn voor de wijze waarop het Openbaar Ministerie in de komende jaren zal opereren waar het overeenkomsten met getuigen betreft, en nu al zichtbaar is dat die overeenkomsten inclusief de toezeggingen die in strijd met de wettelijke regeling zijn gedaan, zich op basis van de gang van zaken in dit proces in steeds verdergaande mate aan enige controle onttrekken.

Ongetwijfeld zal een oordeel van Uw Rechtbank waarin de onrechtmatigheid van het handelen van het Openbaar Ministerie wordt bevestigd en daar consequenties aan worden verbonden tot de nodige ophef leiden, en zullen medewerkers van het Openbaar Ministerie en misschien zelfs de demissionair staatssecretaris of Minister van Justitie en Veiligheid roepen dat het een schande is en het Openbaar Ministerie méér bevoegdheden moet krijgen, met in hun kielzog een hele rits hijgerige politici en andere demagogen die het onderscheid tussen democratie en rechtstaat en hun positie daarin niet begrijpen of niet willen begrijpen.

Dat mag en zal Uw Rechtbank er echter niet van weerhouden met de verdediging te constateren dat het opnieuw volkomen uit de hand is gelopen, en dat correctie door de rechtbank als laatste en enige daadwerkelijk onafuankelijke bewaker van de rechtstatelijke grenzen dringend noodzakelijk is.

Ik sluit dan ook af waar deze uitvoerige behandeling begonnen is, te weten met een citaat uit het rapport van de Commissie Van Traa, waarin de lessen die het Openbaar Ministerie is vergeten of wil vergeten en de risico' s voor de rechtstaat die daarvan het gevolg zijn, treffend onder woorden is gebracht. Het is hetzelfde citaat waarmee het juridisch deel begon, maar dat met de voorgaande analyse van de totstandkoming en vooral de toepassing van de Wet Toezeggingen aan getuigen in deze zaak hopelijk ook voor Uw Rechtbank aanzienlijk meer kleur en gewicht heeft gekregen:

"De crisis in de opsporing gaat diep. Zij raakt de legitimiteit van de rechtshandhaving. Het gaat om ernstige problemen binnen een essentieel deel van de democratische rechtsstaat. De beginselen van de democratische rechtsstaat zijn geen boekenwijsheid maar vormen de grondslag voor een levende rechtsstaat die geen ongetoetst, beter nog ongecontroleerd domein in de rechtshandhaving en opsporing duldt. Een vrij politiebedrijf is ongepast.


De verschillende machten in de staat dienen hun verantwoordelijkheid te nemen. De wetgever dient het gebruik en de organisatie van de opsporingsmethoden te normeren. De uitvoerende macht dient op te sporen en te vervolgen volgens de normen van de wetgever. De rechterlijke macht dient de toepassing van het gebruik van de methoden aan deze normen te toetsen."

Op grond van het voorgaande dient het Openbaar Ministerie - de vervolgende instantie, het instituut, het ene en ondeelbare Openbaar Ministerie - in de zaak van de heer Remmers niet-ontvankelijk te worden verklaard.

De Raadsman, S.L.J. Janssen

Zitting: Dinsdag 3 juli
Mr. Sander Janssen: In het eerste deel van de pleitnotities met betrekking tot de ontvankelijkheid van het Openbaar Ministerie van 2 juli jl. is zeer uitvoerig stil gestaan bij de rechtmatigheid van de met de heer La Serpe gesloten overeenkomst. Daarbij is op een aantal punten verwezen naar hetgeen heden nog nader aan de orde moet worden gesteld, dit met het oog op de structuur en omvang van dat eerste deel van de pleitnotities.

Met uitzondering van de hierna te bespreken gang van zaken bij de aanhouding van de heer Remmers in Marokko en de daarop volgende detentie in Marokko zal dit deel van het pleidooi zich met name richten op ontwikkelingen zoals die zich hebben voorgedaan in het onderzoek zoals dat na de aanhouding van de heer Remmers heeft plaatsgehad, zowel voor wat betreft opsporingshandelingen door de politie als de gang van zaken ter zitting. Dat deel zal hieronder in het tweede hoofdstuk onder de paraplu van de vereiste zorgvuldigheid en magistratelijkheid van het Openbaar Ministerie worden besproken.


Het risico bij bespreking bij zo een onderwerp is dat alle conflicten en aanvaringen en kleine en grote irritaties van de afgelopen vijf jaar worden opgesomd en dat er aldus een eindeloze litanie van gemopper en geklaag ontstaat, waarin de verdediging zijn gram haalt over al hetgeen in diens visie niet goed is gegaan. Daar worden we met zijn alle natuurlijk niet beter van, en dat is ook zeker niet de bedoeling is van het hierna volgende stuk, waarin de verdediging getracht heeft zich te beperken tot die zaken die voldoende ernstig zijn om de drempel van het handelen in strijd met de beginselen van een behoorlijke procesorde te kunnen nemen.

Desalniettemin is er sprake van een tamelijk uitvoerige lijst van gebeurtenissen en feiten en omstandigheden waarbij dan wel de politie dan wel het Openbaar Ministerie zich naar het oordeel van de verdediging niet op een juiste wijze van diens taak heeft gekweten, en daarbij het handelen van die politie en met name het Openbaar Ministerie kan worden samengevat onder de noemer: het doel heiligt de middelen. Die gebeurtenissen en feiten en omstandigheden zullen dan ook afgezet tegen hetgeen van het magistratelijke Openbaar Ministerie verwacht mag worden, en tegen de genoemde beginselen van een behoorlijke procesorde.

Het uitgangspunt dat het doel dat de middelen heiligt komt aan het begin van de vervolging van de heer Remmers al direct tot uitdrukking, wanneer deze op verzoek van het Nederlands Openbaar Ministerie op 12 februari 2007 wordt aangehouden in Marokko. Daarover allereerst het volgende. Teneinde te voorkomen dat dit laatste deel van het betoog alsnog ontaardt in een eindeloze klaagzang van de verdediging, voor zo ver dat in de beleving van Uw Rechtbank niet al gebeurd is, zal ik tot een afronding komen. Het enige punt dat de verdediging in het verband van dit deel van de pleitnotities nog wil noemen is de inrichting van het requisitoir, en de wijze waarop het Openbaar Ministerie in de verschillende requisitoiren het bewijsmateriaal presenteert.

Uiteraard zal hier in de verschillende zaaksdossiers nader en specifiek op ingegaan worden, maar ik merk nu reeds op dat het herhaaldelijk voorkomt dat het Openbaar Ministerie in requisitoir kennelijk bewust slechts die delen van de bewijsmiddelen presenteert die in het beeld van het Openbaar Ministerie passen, terwijl uit andere bewijsmiddelen of zelfs dezelfde bewijsmiddelen kan blijken dat daarmee een onvolledige of onjuiste weergave van dat bewijsmiddel wordt gegeven. Het is een verwijt dat advocaten nog wel eens krijgen wanneer zij in pleidooi alleen dat deel van een dossier belichten dat in het voordeel van hun cliënt wordt geacht, met weglating van de eveneens in dat dossier aanwezige belastende informatie. Alsof de rechtbank of het hof daar niet feilloos doorheen prikt en alsof een dergelijke eenzijdige benadering van het bewijsmateriaal tot het voor die advocaat gewenste resultaat kan leiden.

Wanneer advocaten dat doen is dat al niet fraai, maar het is vanuit hun positie waarin zij zich uitdrukkelijk dienen te richten op de belangen van hun cliënt en waarin zij bovendien te maken hebben met een cliënt die bepaalde wensen kan hebben omtrent hetgeen al dan niet in pleidooi naar voren wordt gebracht, tot op zekere hoogte nog te billijken. Voor het magistratelijk Openbaar Ministerie is dat echter niet het geval.

Het Openbaar Ministerie heeft zich in deze zaak in de loop der jaren steeds meer laten verleiden zich op te stellen als ware zij een advocaat, maar dan een advocaat die niet een cliënt vertegenwoordigt maar die een belang vertegenwoordigt, te weten het belang een veroordeling tot een zo lang mogelijke gevangenisstraf veilig te stellen. Zoals in het begin van dit hoofdstuk uitvoerig naar voren gebracht past dat niet in het Nederlandse strafprocessuele model, en dient het Openbaar Ministerie zich niet te richten op advocaten teneinde diens rol in dat proces te bepalen. Het Openbaar Ministerie moet zich richten op de rechter, en dient te handelen als ware zij rechter.

Bij de beoordeling van de eigen kroongetuige, met name in de context van de zaken Bethlehem en Kaale, de wijze waarop andere procespartijen en in het bijzonder de verdediging tegemoet zijn getreden, de wijze waarop met de bedreigde anonieme getuigen en andere getuigen á decharge is omgegaan, de wijze waarop met al dan niet relevante bewijsmiddelen is omgegaan, de wijze waarop met verzoeken van de verdedigingen is omgegaan en de wijze waarop de verklaring van W. is verkregen: op al die punten is het Openbaar Ministerie diens wettelijk vereiste magistratelijkheid uit het oog verloren en heeft zich opgesteld als ware zij een partij in een accusatoir proces. Ongetwijfeld is het zo dat een zaak als deze met de dynamiek en belangen van zo een zaak deze, veel van het Openbaar Ministerie vergt, maar het is juist in een zo omvattend, complex en beladen onderzoek van het grootste belang dat het handelen van het Openbaar Ministerie aan die vereiste magistratelijkheid en aan de beginselen van een behoorlijke procesorde voldoet.

Wellicht dat de Officieren van Justitie uitstekende advocaten zouden zijn, maar dat is niet de meetlat waarlangs zij beoordeeld moeten worden: zij zouden uitstekende rechters moeten zijn, en dat zijn zij niet geweest.

Conclusie

Mr. Sander Janssen: Het grootste deel van de door de verdediging gisteren en vandaag geconstateerde onrechtmatigheden valt binnen het toetsingskader van artikel 359a Sv. Waar dat niet geval zou zijn, bijvoorbeeld bij het optreden van het Openbaar Ministerie op zitting, zal duidelijk zal zijn dat het belang van het waarborgen van de in art. 6 EVRM gegarandeerde rechten, van een faire procesvoering waarin de beginselen van equality of arms worden gerespecteerd en waarin evenveel aandacht bestaat voor ontlastende informatie als voor belastende informatie, en het belangen van een binnen het Nederlandse strafproces magistratelijk opererend Openbaar Ministerie, geheel en al vallen binnen de beginselen van een behoorlijke procesvoering en binnen het grotere kader van artikel 6 EVRM. Uw Rechtbank kan al het voorgaande dus zonder meer kan toetsen en, indien nodig geacht, sanctioneren.

Zoals in het eerste deel van dit ontvankelijkheidsverweer van 2 juli jl. ook aangegeven, dient Uw Rechtbank de gedragingen van dit Openbaar Ministerie als geheel te beoordelen. Daarbij is gisteren met de overweging afgesloten dat zich in deze zaak het unieke geval voordoet dat het Openbaar Ministerie in al diens verschijningsvormen (College van Procureurs-Generaal, TGBOM, CIE-OM, Zaaks-OM) de beginselen van een behoorlijke procesvoering geweld heeft aangedaan, als gevolg waarvan va
een eerlijk proces als bedoeld in artikel 6 EVRM geen sprake is geweest. Voor de volledigheid herhaalt de daarbij gisteren aan het slot van het pleidooi weergegeven samenvatting van de punten waarop dat Openbaar Ministerie te kort heeft geschoten, aangevuld met de punten zoals deze in het tweede deel naar voren zijn gebracht:

- Allereerst is er zoals uitvoerig aangetoond de top van het Openbaar Ministerie, het College van Procureurs-Generaal, welke willens en wetens in diens Aanwijzing is afgeweken van de nadrukkelijke beslissingen van de wetgever waar het de aan een getuige toe te zeggen gunsten betrof, en die aldus zoals door de inmiddels demissionaire Minister van Buitenlandse Zaken Rosenthal voorspeld, aan de haal is gegaan met de strikte wettelijke regeling zoals die door de wetgever was vastgesteld.

- Vervolgens is er de CIE-Officier van Justitie De Haas, die ironisch genoeg en wellicht niet geheel toevallig inmiddels een hoge functie bekleedt bij datzelfde College van Procureurs-Generaal, die een dubbele pet heeft opgehad bij de onderhandelingen met La Serpe en aan La Serpe diverse toezeggingen heeft gedaan op zowel het gebied van de OMdeal als op het gebied van de getuigenbescherming, waarbij de nadrukkelijke en bewuste keuze is gemaakt het grootste deel van die toezeggingen binnen die getuigenbeschermingsovereenkomst onder te brengen teneinde deze aan het zicht van de verdediging én Uw Rechtbank te onttrekken. Verder is in strijd met de eigen Aanwijzing toegezegd af te zullen zien van de ontneming van het wederrechtelijk verkregen voordeel, en is in strijd met diezelfde Aanwijzing en de aanbevelingen van de werkgroep Plooy met La Serpe afgesproken dat hij niet de waarheid hoefde te vertellen omtrent de rol van Holleeder bij de liquidaties.

- De omvang van de gemaakte afspraken en gedane toezeggingen is vervolgens in strijd met de bedoeling van de wetgever niet aan de Rechter-Commissaris voorgelegd, en er is tegen de klippen op getracht de door Uw Rechtbank te nemen beslissingen relevante informatie weg te houden, waarbij op een zodanige wijze is geopereerd dat de informatievoorziening als misleidend kan worden aangemerkt.

- Datzelfde Openbaar Ministerie heeft in diens verschijningsvorm van het Team Getuigenbescherming vervolgens in 2008 en 2009 opnieuw onderhandeld met de heer La Serpe, waarbij de aanvankelijk gemaakte afspraken geheel zijn verlaten en compleet nieuwe afspraken zijn gemaakt. Ook van de zijde van het TGB is door het uiterste getracht dit deel van de afspraken met La Serpe geheel geheim te houden en zoals uitvoerig betoogd is ook de informatievoorziening die in dat kader heeft plaatsgehad, bezien in de tijd en bezien in de context van hetgeen ten tijde van die informatievoorziening bekend was en door La Serpe gesteld werd, niet anders dan misleidend is aan te merken. Over de redenen dat de Staat heeft gemeend van die voorwaarden uit de intentieovereenkomsten te moeten gaan afwijken, is geen nadere informatie gekomen, en ook over de kaders van het College van Procureurs-Generaal die daarbij gebruikt zouden zijn, waarvan verwacht zou worden dat deze voldoende abstract en legitiem zijn dat daar in ieder geval duidelijkheid over gegeven zou kunnen worden is die duidelijkheid er niet gekomen.

- Gezien hetgeen bekend is geworden over de overeenkomst op hoofdlijnen van juni 2009, welke in lijn met die kaders zou zijn, moet echter mede gezien hetgeen uit de wetsgeschiedenis is op te maken over het beeld dat de wetgever had bij het getuigenbeschermingsprogramma, geconstateerd worden dat verregaand is afgeweken van hetgeen die wetgever voor ogen heeft gestaan en van hetgeen tot aan deze zaak als een gebruikelijke werkwijze moet worden aangemerkt, waarmee er zowel maatschappelijk als civielrechtelijk als strafrechtelijk sprake is van een verkapte beloning aan de heer La Serpe voor de door hem afgelegde verklaringen.

- Bij de CIE was ten tijde van die toetsing bij de Rechter-Commissaris verder reeds informatie voorhanden waarin door een evident belangrijke bron gesteld werd dat La Serpe niet de waarheid had gesproken over twee andere levensdelicten, welke informatie niet alleen niet aan de Rechter-Commissaris is voorgelegd maar geheel buiten de procedure is gebleven. Verder onderzoek naar die informatie heeft pas plaatsgehad nadat door de verdediging aangebrachte getuigen diezelfde informatie verstrekten. Als geval daarvan heeft de Rechter-Commissaris, met name op het gebied van de proportionaliteit van de overeenkomst maar ook over de in het kader van die overeenkomst gedane toezeggingen, geen geïnformeerde en volledige beslissing kunnen nemen.

- Diezelfde CIE althans het CIE-OM heeft bij het binnenhalen en verhoren van getuige Harry W. deze getuige in een positie gemanoeuvreerd waarin hij een direct en evident belang kreeg om belastend over de getuigen in het Passage-proces te verklaren, en heeft moedwillig de waarheidsvinding belemmerd door in strijd met de geldende Aanwijzing de verhoren van Harry W. niet audiovisueel of auditief te registreren.

- Het zaaks-OM heeft zich als spreekbuis van de andere partijen laten gebruiken en heeft met grote en na achteraf herhaaldelijk is gebleken onterechte stelligheid informatie ingebracht die op zijn best onvolledig en op zijn slechtst eenvoudig onjuist was, op grond van welke onvolledige dan wel onjuiste informatie wel diverse beslissingen door Uw Rechtbank zijn genomen. Daarnaast heeft dat zaaks-OM de magistratelijke rol die deze geacht wordt binnen de strafprocedure te spelen, in de loop van dit proces uit het oog verloren en heeft op diverse wijzen te kennen gegeven slechts als doel te hebben de onrechtmatige overeenkomst met La Serpe overeind te houden en de verdachten in dit proces coûte que coûte veroordeeld te krijgen.

- Daarbij was de wens van de heer Remmers aan te houden zodanig groot, dat men bereid was zo een aanhouding in Marokko te laten geschieden, dit terwijl men zich bewust was of zich bewust had moeten zijn van de dreigende schending van het EVRM die het gevolg van die aanhouding zou zijn, en waarbij ben zich bediend heeft van een internationaalrechtelijk instrumentarium dat niet van toepassing was.

- Verder zijn de rechtmatige procesbelangen van de verdachten en van de verdediging regelmatig vrijwel geheel uit beeld verdwenen, heeft het onderzoek zich vrijwel uitsluitend gericht op het vinden van bevestiging voor de verklaringen van La Serpe en zijn potentieel ontlastende bewijsmiddelen niet of nauwelijks onderzocht, is relevant bewijsmateriaal herhaaldelijk buiten het dossier gehouden en zijn getuigen die a decharge werden aangebracht met nauwelijks verholen vijandigheid tegemoet getreden waarbij de door de rechtbank toegekende anonieme status van een deel van die getuigen meerdere malen moedwillig op het spel is gezet. Daarbij zijn de beginselen van een behoorlijke procesorde met grote regelmaat met voeten getreden.

- Tot slot maar zeker niet in het minst zijn er aan La Serpe bij het komen tot diens overeenkomst een groot aantal (andere) toezeggingen gedaan die in strijd zijn met de wet en met de eigen Aanwijzing, en is van de door de wetgever zo gewenste transparantie en verantwoording helemaal niets terecht gekomen, anders dan die transparantie die door Uw Rechtbank letterlijk is afgedwongen, waarbij het Openbaar Ministerie in diens diverse verschijningsvormen herhaaldelijk te kennen heeft gegeven nauwelijks begrip te kunnen opbrengen voor die beslissingen en daar slechts met grote tegenzin aan heeft voldaan.

Ik herhaal mijn conclusie zoals ik die gisteren reeds trok en die naar aanleiding van de aanvulling van heden alleen maar in belang is toegenomen, te weten dat er een immens belang is dat uw rechtbank een niet mis te verstaan signaal aan dit Openbaar Ministerie als geheel afgeeft: dat diens handelingswijze in dit onderzoek Passage op vele punten kort is geschoten, en dat dit het recht op een eerlijk proces van verdachten in strafzaken zodanig in de kern heeft geraakt dat daarop de zwaarst mogelijke sanctie dient te volgen. Dit eens te meer, nu bij het uitblijven van zo een sanctie dit Openbaar Ministerie zich onbestraft zal weten, zichzelf in toenemende mate meer bevoegdheden zal toekennen en zich meer en meer zal willen onttrekken aan enige rechterlijke controle. Dat maakt verdere erosie van de beginselen van een eerlijk proces en van de rechtstaat waarbinnen die beginselen hun fundament vinden onvermijdelijk. Dat is geen bangmakerij, maar het historische gevolg van een overheidsapparaat dat zich onbestraft boven de wet stelt en zich nog slechts wenst te houden aan diens eigen regels, als men zich daar al aan houdt.

Ik verzoek u het Openbaar Ministerie niet ontvankelijk te verklaren.

De Raadsman, S.L.J. Janssen

Bondtehond

Top-advocaat Nico Meijering op z'n best

Het liquidatieproces gaat bijna ongemerkt verder met het pleidooi van Mr. Nico Meijering. Althans, als je uitgaat van de media-aandacht die momenteel ver te zoeken is. Deze top-advocaat haalt al drie volle zittingsdagen het het onderste uit de kast om zijn cliënten Ali Akgün en Dino Soerel te behoeden voor levenslange gevangenis- straffen in verband met het vermeende opdracht- geven tot liquidaties. Daarnaast Sjaak Burger voor 15 jaar (!) gevangenisstraf i.v.m, laten we eerlijk zijn, strafrechtelijk gezien ook nogal een forse strafeis voor vermeende betrokkenheid en eenvoudige wapenhandel.

De kranten en bladen stonden er (nog) bol van enkele jaren geleden. Maar dat je nu zegt dat de papieren media tijdens de laatste drie zittingen ook bij het proces aanwezig is om over die andere kant van die liquidatie-beschuldigingen van kroongetuige Peter La Serpe te berichten: 0,0. Alleen Bondtehond. En dat is opvallend. Ik zal het maar niet als verwijt laten klinken, want het gaat mij niets aan, maar als je terugkijkt op die periode waarin media nog groots uitgepakten en tot in de kleinste details berichtten over het grootste onderwereld- proces in Nederland ooit, kun je je bijna niet voorstellen dat men zich nu vooral niet laat zien. Men laat kansen liggen om het goed onderbouwde verweer van zo'n beetje de belangrijkste advocaat in dit proces, want zo zie ik Mr. Meijering toch wel van alle Passage-advocaten, te kunnen horen.

Toegegeven, het zijn erg lange dagen en niet iedere minuut is even spannend, om het maar zo uit te drukken, maar er wordt hier wel een pleidooi voorgedragen over de hoogst mogelijke straffen in ons strafrechtsysteem tijdens het grootste onderwereldproces ooit. En saai is het allerminst: vier jaar liquidatieproces geëvalueerd en de bevindingen van de verdediging uitermate accuraat beargumenteerd in vuisdikke pleitnota's die uiteindelijk het verschil moeten uitmaken tot levenslang opgesloten zitten en/of vrijheid van de verdachten.

Het gaat ook over: De nieuwe kroongetuige-regeling; De vermeende bazen van de onderwereld (aldus diezelfde media eeder); De kroongetuige die voor een heel flink bedrag tot praten is gemotiveerd door het Openbaar Ministerie; Gesignaleerde aantoonbare leugens en verdraaide feiten; Ons jarenlang voorgespiegelde (vermeende) ernstige strafbare feiten en: De (mogelijk andere) toekomst van ons strafrechtsysteem. Die lijkt met dit Passageproces nl een heel andere weg te zijn ingeslagen met inzet van (de) kroongetuige(n). En ook over mischien wel een van de belangrijkste vragen: Moeten we dat nu eigenlijk wel willen met z'n allen in Nederland?

Die vraag klonk al vanaf dag 1 van dit Passageproces. De verdediging waarschuwde ons voor een toekomst waarin steeds vaker figuren als kroongetuige Peter La Serpe de loop van een strafproces zullen / kunnen / komen beïnvloeden op grond van (vaak) geheel oncontroleerbare beweringen. Beweringen en/of beschuldigingen die wellicht worden gedaan tegen beter weten in en pas na garanties van een zorgeloos leven ergens anders op de deze aarde. Wat dat betreft is Passage een goede proefcase. Een experimentele situatie waarvan je pas weet of deze is geslaagd of mislukt als de einduitspraak er ligt.

Gaat de rechtbank mee met het OM en zullen de rechters overgaan tot het veroordelen van de verdachten, of zullen zij de verdediging volgen in haar argumenten om het OM niet-ontvankelijk te verklaren? Is er überhaupt wel bewijs (genoeg) als je alleen al uitgaat van het Unus Testes, Nullus Testis-beginsel? Daarnaast heeft kroongetuige Peter La Serpe zich de afgelopen jaren laten zien als een persoon waarbij menigeen de haren zowat uit het hoofd trok van ergenis en zich geregeld afvroeg: Hoe heeft een openbaar ministerie zich in kunnen laten met zo'n (onbetrouwbaar gebleken) sujet?

Nog niet eens over het inhoudelijke van zijn verklaringen, maar puur en alleen gezien de proceshouding ten opzichte van juist de mensen waarmee hij ooit in zee is gegaan van het TGB-OM en zaaks-OM. Hoe vaak gebeurde het niet dat La Serpe zijn kont weer eens tegen de krib gooide en zonder aanziens des persoons beschuldigingen uitte richting verschillende TGB- en OM-leden of meer in het algemeen het hele openbaar ministerie? Vaak, heel vaak. Met het kennelijk gemak als waarmee hij deze verdachten van ernstige misdrijven beschuldigt, gaf hij aan dat TGB- en OM-leden over de scheef waren gegaan wat hem betreft. Het liquidatieproces stond meermaals onder hevige druk van La Serpe en wist de kroongetuige daar zijn slaatje uit te slaan.

Welke gevolgen verbindt de rechtbank straks aan het feit dat La Serpe als door het OM toch als betrouwbaar geachte kroongetuige meerdere keren aangaf dat datzelfde OM flink over de scheef is gegaan en onrechtmatige handelingen zou hebben verricht waarbij het OM zijns inziens 100% zeker niet-ontvankelijk zou worden verklaard als dat bekend zou worden bij de rechters. Een van de haken en ogen zeg maar die er kleven aan de nieuwe kroongetuigeregeling. Je weet bijgod niet wat voor figuren het geluksballetje ook eens proberen te laten rollen op die "roulette-tafel", na La Serpe. Je weet als verdediging nooit waar het proces-balletje dan op valt. Rood: niet-ontvankelijkheid. Zwart: veroordelingen. Groen: vrijspraak.

Een gok blijft het immers altijd, of je te maken hebt met een fantast met heel andere (o.m. verborgen en/of financiële) motieven, of met een betrouwbare getuige die het OM wel serieus helpt bij de waarheidsvinding. Tenzij je naast een kroongetuige een overweldigende hoeveelheid steunbewijs en schakelbewijs kunt presenteren, zal het gevaar van onterechte veroordelingen gigantisch zijn. En dat is een van de redenen dat veel advocaten er niet aan zullen beginnen, een kroongetuige bijstaan. En dan heb je het nog niet eens over of waarheidsvinding wel de hoogste prioriteit heeft en of dat het beoogde doel en tevens grootste goed is dat men nastreeft bij het openbaar ministerie. Zo hoort het wel te zijn, maar het lijkt er niet (altijd) op dat dit ook gebeurt tijdens Passage, aldus de verdediging bij pleidooi(en).

Van één advocaat weten we het zeker: Zijn kantoor staat absoluut geen kroongetuigen bij, advocaat Nico Meijering. En over de waarheidsvinding zei hij al eens tegen me tijdens het interview dat ik met hem had: Ik ben in dit proces niet eens zo zeer bezig met het verdedigen van mijn cliënten maar meer het blootleggen van de wijze waarop de vervolging plaatsvindt. Dat is één van die dingen die mij ook is gaan opgevallen tijdens de afgelopen vier jaar liquidatieproces, het gaat/ging vaak niet meer over de feiten, maar over de strijd waarop het achterhalen van de waarheid gestreden dient te worden in de rechtszaal. Onwillekeurig kreeg je als toeschouwer vaak de indruk dat deze vraag leek te spelen bij het OM: Hoe kunnen we voor de rechtbank weghouden wat er achter de schermen allemaal is gebeurd om de kroongetuige te laten verklaren wat hij heeft verklaard?

Hoe magistratelijk hebben de betrokken OM-leden zich opgesteld ten opzichte van hun grote "plaaggeest", op momenten en in dit proces? Ik doel in dit geval uiteraard op hun eigen kroongetuige Peter La Serpe. En hoe magistratelijk stelden de officieren van justitie zich op ten opzichte van de verdediging als er onderzoekswensen werden gedaan. Je zult op dit soort vragen niet gauw antwoord krijgen tenzij er mogelijk een andere "plaaggeest" opduikt en ook daadwerkelijk bloot weet te leggen waarop die wijze van vervolging dan wel plaats heeft gevonden en of dat op die wijze wel door de beugel kan/kon. Om antwoord op die vraag te krijgen, zullen we kennelijk moeten wachten tot de gemotiveerde uitspraak van de rechtbank er uiteindelijk ligt, maar dat Nico Meijering alles op alles zet de (vermeende) misstanden in Passage aan de kaak te stellen is duidelijk als je wél zijn pleidooien volgt.

Ik spreek Meijering natuurlijk wel eens en moet eerlijk zeggen, niet één keer heeft de raadsman bij mij de indruk gewekt niet 100% voor zijn cliënten door het vuur te gaan. Ook belangrijk: Niet één keer kreeg ik de indruk dat de raadsman daarbij onrechtmatig te werk ging. Het is 99 van de 100 keer zo dat Meijering het ook bij het rechte eind heeft als hij eenmaal een punt aan de orde stelt in de rechtszaal. Zijn verweren snijden hout. Is het niet met een kettingzaag, dan is het met een verfijnd figuurzaagje, maar hout snijden doet ie. En dat het OM een zware dobber heeft aan deze advocaat, moge duidelijk zijn. Over zijn lijk dat Meijering genoegen neemt met veroordelingen op grond van de beweringen van één in zijn ogen, en dat van zijn cliënten, onbetrouwbare kroongetuige als Peter La Serpe.

Natuurlijk, ook de andere advocaten wil ik niet onbenoemd laten. Wat ik heb gezien is tenslotte ook teamwork. Een team van briljante advocaten die de ene keer in een potdichte advocatenkamer zaten en de verdedigingsstrategieën nog eens doornamen voor, tijdens en/of na de zittingen, maar ieder met z'n eigen stijl van pleiten weer tevoorschijn kwamen in die ene helverlichte Bunker-rechtszaal te Osdorp. Waar iedere advocaat al het mogelijke deed tot nu toe en nog zal doen de aankomende weken tot het zomerreces. Maandag en dinsdag a.s. zullen de advocaten van Jesse Remmers met een pleidooi komen waar de (on)rechtmatigheid van de nieuwe kroongetuige- regeling tot in de kleinste details onder de loep genomen zal worden.

Donderdag 5 juli is Mr. Jan Peter van Schaik in de bunker om cliënt Peter La Serpe bij te staan. Of La Serpe zelf op komt dagen in zijn getuigencabine die dag is mij onbekend.

Ter afsluiting van dit Passage-seizoen zal Meijering op maandag 9 juli en maandag 16 juli de hele dag en dus een groot gedeelte van zijn pleidooi opnieuw wijden aan kroongetuige Peter La Serpe. Dat is op de uitloopdagen. De 3 dagen die stonden ingepland voor het betoog van Meijering bleken uiteindelijk niet voldoende en dat verbaast mij niets. Het is ook een 'Hell of a Job' wat Meijering hier laat zien. Op die dagen zal Meijering - afgezien van de afsluiting - het enkel en alleen nog hebben over La Serpe en vooral zijn betrouwbaarheid en wat het OM daarover heeft gezegd. Daarbij zullen ook de gevolgen van de Holleederweglatingsafspraak, de zaak Bethlehem en de plaats delict in de zaak Houtman aan de orde komen.

In de afsluiting zal de raadsman niet alleen nog eens pleiten voor zijn cliënten, maar ook voor een zuivere rechtspleging, althans voor zoveel die verontreinigd wordt door de La Serpes onder ons. Zijn kantoorgenoten die hem aanvankelijk terzijde zouden staan hebben andere rechtszaken te doen en o.m. Agenda-technisch is daarom besloten dat Meijering het hele pleidooi in z'n eentje voordraagt, zo zei de raadsman afgelopen week op mijn vraag of Mrs. Bénédicte Ficq en/of Leon van Kleef ook eigenlijk niet zouden komen pleiten, zoals het zittingsschema ons verteld. Dus niet.

Mr. Meijering heeft alles zelf geschreven (jawel: ook zonder secretaresse). Uiteindelijk kwamen de advocaten van het (liquidatie-)kantoor tot de conclusie dat iedere dag die zijn kantoorgenoten hem zouden ontlasten, het die kantoorgenoten 5 dagen inlezen zou kosten. Dus zij namen wat van Meijering over, terwijl hij gas is gaan geven in Passage... En ja, laten we eerlijk wezen, er zullen ook maar weinig advocaten zijn die zich zo in deze Passage-materie hebben verdiept als Mr. Nico Meijering. Vijf a zes jaar van een mensenleven inmiddels, bijna een levenswerk te noemen. Het is top-advocaat Nico Meijering op z'n best.

Aankomende maanden kom ik ongetwijfeld nog terug op gedeeltes uit het 5-daagse pleidooi van Meijering.

Zoals gezegd, maandag a.s begint het pleidooi van Mrs. Sander Janssen en Robert Malewicz inzake vermeend hitman Jesse Remmers.

Bondtehond